El Niño'ya karşı çevrimsel hazırlık: Trujillo seminerinde yaban mersini dayanıklılığı tartışıldı

Uluslararası Blueberries Consulting seminerinin kapanış paneli, El Niño tehdidine karşı tekil müdahaleler yerine sezon boyunca bütüncül hazırlığın gerekliliğini vurguladı. Kök sağlığı, bitki fizyolojisi, izleme ve hasat sonrası soğutma öne çıktı.

Trujillo 2026'da kapanış paneli: hazırlanmak tepki vermekten daha etkili

13 Temmuz 2026'da Peru'nun Trujillo kentinde düzenlenen Uluslararası Blueberries Consulting Semineri'nin kapanış oturumunda, beş uzman iklim olaylarına karşı daha proaktif bir yaklaşım gerektiği konusunda hemfikir oldu. Panelistler, El Niño benzeri ekstrem hava koşullarının artık istisna değil, yönetim gerektiren bir gerçeklik haline geldiğini belirtti.

Panelde yer alan isimler arasında bitki fizyolojisi, besleme, fitopatoloji, entomoloji ve hasat sonrası uygulamalardan gelen uzmanlar vardı: Jorge Retamales, Juan Hirzel, Walter Apaza Tapia, Jorge Castillo ve Jessica Rodríguez. Katılımcılar, üretimde riskleri azaltmanın tek bir uygulama ile sağlanamayacağını, disiplinlerarası önlemlerin bütünleşik olarak uygulanması gerektiğini vurguladı.

Kök sağlığı sezon boyunca hazırlanır

Panelde sıklıkla yinelenen görüş, bitkinin stresle karşılaştığı dönemdeki fizyolojik durumunun belirleyici olduğuydu. Kök sistemi güçlü olan bitkilerin yüksek sıcaklık ve diğer stres koşularına karşı daha dayanıklı olacağı ifade edildi. Bu durumun toprak veya substrat yönetimi, sulama ve gübreleme kararlarıyla uzun süre öncesinden şekillendiği belirtildi.

Ölçmeden müdahale etmeyin

Uzmanlar izleme teknolojilerinin kritik olduğunu kaydetti. Gaz alışverişi, yaprak sıcaklığı, radyasyon, elektrik iletkenliği ve su durumu gibi ölçümlerle bitkinin gerçek tepkisini erken aşamada tespit etmenin mümkün olduğu aktarıldı. Ayrıca çeşitlere özgü fizyolojik normların belirlenmesinin üreticilere yol gösterici olacağı vurgulandı.

Fotosentezin korunması, tüm stratejinin merkezi

Fotosentezin sürekliliğinin korunmasının, karbon üretimi, meyve büyümesi ve kaliteyi doğrudan etkilediği ifade edildi. Isı stresiyle fotosentez düştüğünde şeker üretimi azalıyor, mum tabakası ve sertlik gibi kalite kriterleri bozuluyor; bu nedenle besleme programlarının çeşitlere ve sistemlere göre uyarlanması gerektiği söylendi.

Hastalık ve zararlılar: önlem hasardan daha etkili

Panelde, bitki sağlığının yalnızca kimyasal mücadele ile çözülemeyeceği, zayıf bitkilerin hastalık ve zararlılara daha açık hale geldiği belirtildi. Üreticiler arası bilgi paylaşımı ve entegre mücadele yaklaşımı önerildi; ilaçların akılcı kullanımı gerektiği, aşırıya kaçmanın zararlı sonuçlara yol açabileceği ifade edildi.

Hasat sonrası: soğutma zamanlaması belirleyici

Hasat sonrası uzmanları, meyvenin yüksek sıcaklığa maruz kalmasının raf ömrünü hızla düşürdüğünü belirtti. Dolayısıyla hasat ile soğutma arasındaki sürenin kısaltılması, gerekirse hasat zamanlarının erken saatlere çekilmesi gibi önlemler tavsiye edildi. Ayrıca qPCR gibi moleküler teşhislerin, uygulanacak işlemler için objektif risk değerlendirmesi sağladığı kaydedildi.

Bütüncül önlemler: sezon boyu strateji

Panelin ortak sonucu şuydu: El Niño'ya karşı en etkili yol, sezon boyunca bitkiyi güçlendirecek uygulamaları birleştirmektir. Fizyoloji, genetik, besleme, toprak yönetimi, izleme, hastalık yönetimi, hasat ve hasat sonrası uygulamalar tek tek değil, entegre birer bileşen olarak ele alınmalı.

Panelden öne çıkan somut öneriler

• Kök gelişimini destekleyecek toprak/substrat ve sulama uygulamalarına öncelik verilmesi.
• Fotosentez aktivitelerini izleyen cihazların kullanılması ve çeşit bazlı normal aralıkların tanımlanması.
• Besleme programlarının tek tip olmaktan çıkarılarak çeşit ve sistemlere göre uyarlanması.
• Üreticiler arasında bilgi paylaşımı ve entegre bitki sağlığı yönetiminin teşvik edilmesi.
• Hasat ile soğutma arasındaki sürenin kısaltılması; gerektiğinde hasat zamanlamasının yeniden planlanması.
• Moleküler teşhis araçlarının hastalık riskine göre daha hedefli uygulamalara yön vermesi.

Panel, çözümler yerine yönetim felsefesinde değişim çağrısı yaptı: El Niño artık nadir bir kriz değil, planlama ve uygulama süreçlerinin kalıcı olarak yeniden düzenlenmesini gerektiren bir gerçeklik olarak görülmeli.