Güneybatı Michigan’da meyve hasadı hızlandı: Yaban mersini başladı, SWD ve meyve sineği uyarısı

Michigan’ın güneybatısında yazlık meyvelerde hasat dönemi devam ederken, bazı zararlılarda (özellikle SWD) tuzak yakalamaları artış gösterdi. MSU Extension, olgunlaşan meyvelerde koruyucu mücadele ve düzenli tarla takibini öne çıkarıyor.

Hasat sezonu ve sahadan öne çıkanlar

Michigan State University Extension’ın 9 Temmuz 2019 tarihli bölgesel değerlendirmesine göre güneybatı Michigan’da yaz meyvelerinde hasat temposu yükseldi. Yaban mersini, kiraz ve ahududu gibi ürünlerde hasat ve olgunlaşma süreci ilerlerken, üreticilerin zararlı ve hastalık baskısını yakından izlemesi gerektiği vurgulandı.

Hava durumu: Sıcak-nemli hafta, yer yer yağış

Raporda geçen haftanın sıcak ve nemli seyrettiği; bazı noktalarda sıcaklıkların 30°C civarına (90°F) ulaştığı aktarılıyor. Yağışların ise bölge genelinde homojen olmadığı, göl kıyısına yakın alanlarda yağış görülmezken iç kesimlerde yer yer yüksek miktarlara çıktığı belirtiliyor.

1 Nisan’dan 8 Temmuz’a kadar sezonluk yağış toplamlarının bölgeye göre değiştiği ve yaklaşık 12–18 inç bandında seyrettiği kaydedildi. Önümüzdeki günlerde daha ılımlı sıcaklıklar beklenirken, toprakların kurumaya başladığı ve özellikle genç tesislerde sulama ihtiyacının gündeme geldiği ifade edildi.

Isı birikimi tarafında, rapor haftalık artışın GDD (base 42) için 220, GDD (base 50) için 164 civarında olduğunu bildiriyor. 1 Mart–8 Temmuz dönemi için bölgedeki bazı istasyonlarda biriken GDD değerleri de paylaşıldı.

Fenoloji/izleme notu: İstasyon sensörü güncellemesi

Benton Harbor’daki Enviroweather istasyonunda yaprak ıslaklığı sensörünün değiştirildiği; sensörün ilkbaharın büyük bölümünde sağlıklı çalışmadığı bilgisi yer aldı. Bu nedenle geçmiş dönem yaprak ıslaklığı verisine ihtiyaç duyanların, kendilerine en yakın alternatif istasyon verilerini kontrol etmesi önerildi.

Ağaç meyveleri: Zararlı uçuşları ve hastalık başlıkları

Raporda, bazı ana zararlılarda tuzak yakalamaları ve dönemsel gelişim eşikleri üzerinden izleme bilgileri paylaşılıyor. Örneğin oriental fruit moth için ilk döl biyofiks tarihinin 6 Mayıs olduğu; ikinci döl uçuşunun bu dönemde başlamış olabileceği belirtiliyor. Ayrıca obliquebanded leafroller için biyofiksin 14 Haziran olduğu ve yumurta açılımının başlamış olabileceği aktarılıyor.

San Jose scale için sürgün/crawler çıkışlarının birkaç haftadır görüldüğü; kahverengi kokarca aktivitesinin arttığı ancak yaz erginlerinin yoğunlaşmasının daha sonra beklendiği ifade ediliyor. Japon böceği erginlerinin daha kolay görülmeye başladığı, ayrıca yeni dikilmiş şeftali ağaçlarında Asyatik bahçe böceği kaynaklı yaprak zararının gözlendiği not ediliyor.

Şeftali ve nektarin: Sürgün zararları ve gövde zararlıları riski

Şeftali ve nektarinde oriental fruit moth larvalarına bağlı sürgünlerde bayraklaşma ve meyvede giriş zararının görülebileceği belirtiliyor. Sıcaklığın artmasının, kış zararından zayıflamış gövdelerde stresi yükseltebileceği; zayıf ağaçların gövde zararlılarına daha çekici hale gelebileceği değerlendirmesi yapılıyor.

Ayrıca bakteriyel leke belirtilerinin daha belirginleştiği; yaprak sararması ve dökülmenin görülebildiği aktarılıyor.

Kiraz: Hasat sürüyor, yaprak lekesi ve SWD hassasiyeti

Hem tatlı hem de vişne (tart) kirazda hasadın devam ettiği bildiriliyor. Vişne bahçelerinde kiraz yaprak lekesi belirtilerinin belirginleştiği; sezon boyunca sağlıklı yaprak örtüsünü korumak için yönetimin önemli olduğu vurgulanıyor.

Raporda, olgunlaşan kirazların spotted wing drosophila (SWD) için cazip olduğu; çevredeki yabani meyvelerin (ör. karadut, siyah ahududu vb.) artmasıyla SWD popülasyonunun yükselmesinin beklendiği ifade ediliyor. Kiraz meyve sineği yakalamalarının ise son haftalarda düşük seyrettiği notu yer alıyor.

Elma ve armut: Seyreltme, hastalık ve model uyarıları

Elmada meyve büyümesinin hızlandığı ve elle seyreltmenin sürdüğü aktarılıyor. Aşırı sürgün/yaprak gelişiminin, bazı çeşitlerde bitter pit riskini artırabileceği değerlendirmesi paylaşılıyor. Ayrıca ateş yanıklığı enfeksiyonlarının görülebildiği; bahçede sınırlı sayıda odak varsa budama ile uzaklaştırmanın bir seçenek olabileceği belirtiliyor.

Yaprak ve meyvede kabuklu bit (scab) lezyonları bulunan bahçelerde örtü ilaçlamalarında fungisitlerin gündeme gelebileceği; ilaçlanmayan elma ve süs elmalarında kabuklu bit seviyelerinin çok yüksek olduğu ve yaprak dökümüne gidebildiği aktarılıyor. Ayrıca Enviroweather’ın sooty blotch ve flyspeck modelinin, bazı koşullarda uygulama ihtiyacına işaret edebileceği not ediliyor. Codling moth larvalarının meyveye giriş riskinin de bu dönemde mümkün olabileceği belirtiliyor.

Armutta meyve irileşmesinin hızlandığı ve seyreltmenin sürdüğü; hızlı sürgün büyümesi döneminin pear psylla yönetimi açısından kritik pencere olduğu ifade ediliyor. Ayrıca sert armutlarda codling moth’un ilk dölünün genellikle büyük sorun olmadığı, ancak plum curculionun armutta yumurta bırakabileceği bilgisi paylaşılıyor.

Küçük meyveler ve bağ: SWD, Japon böceği ve hastalık yönetimi

Küçük meyvelerde Japon böceği ergin çıkışlarının başladığı; SWD tuzak yakalamalarında artış görüldüğü aktarılıyor. Özellikle erken olgunlaşan yabani meyvelerin yakınına tuzak yerleştirmenin, yerel popülasyonu anlamaya yardımcı olabileceği; tarlada ve tarla çevresinde düzenli kontrol yapılarak olgunlaşan meyvede koruyucu uygulamalara hazırlıklı olunması gerektiği vurgulanıyor.

Üzümde şaraplık çeşitlerde tanelerin belirli bir iriliğe ulaştığı; sofralık/şıralık grupta salkım sıkılaşmasına doğru gidildiği belirtiliyor. Çiçeklenme sonrası dönemde, başlıca üzüm hastalıklarına karşı (ör. mildiyö, külleme, black rot, phomopsis) koruyucu programların önemine dikkat çekiliyor.

Üzüm salkım güvesi/berry moth için Enviroweather modelinin, yabani asma çiçeklenmesi üzerinden zamanlama kurduğuna değiniliyor. Raporda, Berrien ve Van Buren ilçelerinde yabani asma çiçeklenmesinin Mayıs sonu–Haziran başı döneminde başladığı; ikinci/üçüncü döl için hedeflenen eşik değere yaklaşıldığı ve bu nedenle insektisit uygulama zamanlamasının gündeme gelebileceği aktarılıyor.

Yaban mersini: Erken çeşitlerde hasat, maggot ve SWD takibi

Yaban mersininde meyvelerin büyük ölçüde yeşil olduğu, ancak Bluetta ve Duke gibi erken çeşitlerde hasadın başladığı bildiriliyor. Verimin/parsel performansının tarladan tarlaya değişebildiği not ediliyor.

Raporda mummy berry kaynaklı meyve belirtilerinin görülmeye başladığı; bu aşamada doğrudan bir tedavinin olmadığı, çünkü enfeksiyonun çiçeklenme döneminde gerçekleştiği bilgisi yer alıyor.

Ayrıca blueberry maggot erginlerinin tuzaklarda yakalandığı ve koruyucu ilaçlamaların gündeme gelebileceği belirtiliyor. SWD yakalamalarının da arttığı; tuzak kurmayan üreticilerin olgunlaşan meyvede koruma programını geciktirmemesi gerektiği vurgulanıyor.

Çilek ve ahududu: Sezon geçişi ve yenileme

Matlı sıra (matted row) sistemindeki çilekte hasadın bittiği; hasat sonrası yenileme/renovasyon işlemlerinin geciktirilmeden başlatılmasının önerildiği aktarılıyor.

Ahududu ve siyah ahudududa hasadın başladığı; Japon böceğinin beslenme zararının görülebileceği ve bu ürünlerin SWD açısından yüksek risk grubunda olduğu belirtiliyor.

Üreticiler için hızlı kontrol listesi

• SWD için tarla içi ve tarla çevresinde (yabani meyveler) tuzak ve gözlem sıklığını artırın.
• Olgunlaşan meyvede koruyucu mücadele planını, tuzak yakalamaları ve ürün fenolojisine göre güncelleyin.
• Yaban mersininde blueberry maggot yakalamaları görüldüyse, koruyucu uygulama ihtiyacını değerlendirin.
• Kirazda yaprak lekesi yönetimini sezon boyunca sürdürerek yaprak örtüsünü korumaya odaklanın.
• Elmada ateş yanıklığı odaklarını erken yakalayıp bahçe hijyeni/budama seçeneklerini gözden geçirin.
• Üzümde çiçeklenme sonrası dönemde hastalık programını (mildiyö, külleme, black rot, phomopsis) aksatmayın.
• Toprak nemini izleyin; raporda belirtildiği gibi bazı alanlarda kuruma başladığından genç tesislerde sulama ihtiyacı doğabilir.

Not: Bu içerik, MSU Extension’ın bölgesel saha gözlemleri ve model/tuzak verilerine dayalı bilgilendirme notlarından derlenmiş bir haber özetidir. Uygulama kararlarında yerel koşullar, etiket talimatları ve uzman görüşü dikkate alınmalıdır.