ABD Michigan’da yaban mersininde zararlı takibi: Kiraz meyve kurdu uçuşu zirvede, kızılcık meyve kurdu başlıyor

Michigan State University Extension’ın 29 Nisan-5 Mayıs 2012 dönemine ait saha gözlemleri, kiraz meyve kurdunun bazı bölgelerde uçuşta zirveye çıktığını ve yumurta bırakmanın başlamasının beklendiğini bildiriyor. Raporda ayrıca kızılcık meyve kurdu için ilk yakalamalar ve arı güvenliği uyarıları öne çıkıyor.

Michigan’da yaban mersininde haftalık zararlı izleme bulguları (29 Nisan-5 Mayıs 2012)

Not: Bu içerik, Michigan State University Extension tarafından yayımlanan saha izleme raporundaki bulguların sektörel haber özeti niteliğinde yeniden anlatımıdır.

Fenolojik durum: Çiçeklenme ve taç yaprak dökümü aşaması

Rapor, 4 Mayıs itibarıyla Michigan’ın Van Buren County bölgesinde bazı çeşitlerin taç yaprak dökümünde yaklaşık %50 seviyesine yaklaştığını, bazı çeşitlerin ise tam çiçek ya da %50–%75 çiçeklenme bandında olduğunu aktarıyor. Ottawa County’de (West Olive çevresi) ise izlenen çeşitlerde genel olarak tam çiçek ile %25–%75 çiçeklenme aralığında bir seyir bildiriliyor.

Bu dönem, hem tozlayıcı aktivitesinin yüksek olması hem de bazı zararlılarda yumurta bırakma başlangıcının fenoloji ve sıcaklık birikimiyle çakışabilmesi nedeniyle, mücadele kararlarının dikkatle planlandığı bir pencere olarak değerlendiriliyor.

Kiraz meyve kurdu: Uçuş yoğunluğu ve yumurta bırakma eşiği

MSU Extension ekibinin ziyaret ettiği işletmelerde Van Buren County’de kiraz meyve kurdu (cherry fruitworm) ergin uçuşunun en yoğun dönemde olduğu; Ottawa County’de ise zirvenin bu hafta görülmesinin beklendiği belirtiliyor.

Rapora göre, son haftadaki sıcaklık artışıyla birlikte Van Buren County’de yumurta bırakmanın başlaması için kullanılan büyüme derece-gün (GDD) birikimine ulaşıldığı; Ottawa County’de de hafta başında bu eşiğe ulaşılmasının beklendiği aktarılıyor. Metinde, yumurta bırakmanın, ergin yakalamalarının düzenli hale gelmesinden sonra yaklaşık 100 GDD (baz 50°F) civarında başladığı bilgisi yer alıyor.

Geçmişte bulaşıklık öyküsü bulunan ve tahmini yumurta bırakma dönemine giren bahçelerde, rapor arıya daha güvenli seçeneklerle koruyucu uygulamaların gündeme gelebileceğini; örnek olarak B.t. ile bazı seçici insektisitleri (Intrepid, Confirm) anıyor. (Uygulama kararı ve ruhsat/etiket koşulları bölgesel mevzuata göre değişebilir.)

Kızılcık meyve kurdu: İlk yakalamalar ve “biofix” tartışması

Rapor, bir önceki hafta tuzaklarda kızılcık meyve kurdu (cranberry fruitworm) yakalanmadığını; ancak takip eden günlerde Grand Junction ve Fennville çevresinde ve Ottawa County içinde ilk ergin yakalamalarının başladığını bildiriyor. Çiçeklenmeden taç yaprak dökümüne ilerledikçe uçuşun artmasının beklendiği ifade ediliyor.

Yumurta bırakma başlangıcını tahmin etmek için derece-gün modellerinin kullanılabildiği; metinde biofix sonrası 85 derece-gün civarının bir gösterge olarak yer aldığı aktarılıyor. Bununla birlikte, 2012 ilkbaharındaki sıra dışı hava koşullarının biofix belirlemeyi zorlaştırdığı not ediliyor.

İlgili sahalarda biofix’in 5 Mayıs olarak kabul edildiği ve modele göre Grand Junction için yumurta bırakmanın yaklaşık 16 Mayıs civarında başlayabileceği; daha kuzeye gidildikçe tarihin ötelenebileceği belirtiliyor.

Üretici ve saha ekiplerinin, kendi istasyonlarından ya da en yakın Enviro-weather istasyonlarından derece-gün birikimlerini izleyebileceği hatırlatılıyor.

Diğer erken sezon zararlıları: Yaprak sarıcılar, spanworm ve tarama önerisi

Saha kontrollerinde, rapor döneminde izlenen işletmelerde yaprak sarıcı (leafroller) larvası veya belirgin beslenme zararı görülmediği aktarılıyor. Buna karşın bazı tarlalardan yaprak sarıcı ve spanworm beslenmesi yönünde bildirimler olduğu belirtiliyor.

Metinde, meyve kurduna yönelik zamanlamanın çoğu durumda diğer erken sezon güve zararlılarına karşı da etkili olabildiği; bu nedenle ayrıca özel bir uygulamaya her zaman ihtiyaç duyulmayabileceği değerlendirmesi yer alıyor.

Tarama için önerilen pratik yaklaşım özetle şöyle aktarılıyor: tarla kenarı ve tarla içinden seçilen çalılarda çiçek ve yaprak kümeleri incelenerek delik, ağlanma (webbing) ve beslenme izi aranması. Ekonomik eşik olarak, tomurcukların yaklaşık %3–%5’inde zarar görülmesi halinde hedefli bir müdahalenin değerlendirilebileceği bilgisi paylaşılıyor.

Gal arısı: Çıkış artışı ve arı güvenliği uyarısı

Ottawa County’de bulaşık alanlarda gal arısı (gall wasp) çıkışının geçen haftaki sıcak hava ile belirgin şekilde arttığı; önümüzdeki hafta da artışın sürebileceği belirtiliyor.

Raporda, arıların aktif olarak çalıştığı alanlarda bu zararlıya karşı arıya toksik kimyasalların kullanılmaması gerektiği yönünde açık bir uyarı bulunuyor.

Saha ekipleri ve ihracat odaklı işletmeler için öne çıkan notlar

• Fenoloji takibi (tam çiçek/taç yaprak dökümü) ile tuzak verisi birlikte yorumlanmalı.
• GDD tabanlı tahmin, yumurta bırakma başlangıcını öngörmede kritik; yerel istasyon verisi avantaj sağlar.
• Geçmişte sorun yaşanan bahçelerde, risk penceresinde arı güvenliği gözetilerek seçenekler değerlendirilmeli.
• Kızılcık meyve kurdunun ilk yakalamaları, uçuşun yeni başladığı bir döneme işaret ediyor; biofix belirleme yılın hava koşullarına duyarlı.
• Yaprak sarıcı ve benzeri erken sezon zararlılarında, düşük yoğunlukta dahi erken tarama sürpriz kayıpları azaltabilir.
• Gal arısı için mücadelede, tozlayıcıların aktif olduğu saatler ve dönemler dikkate alınmalı.