BCR: Peru ekonomisi salgın öncesi seviyelerin biraz üzerinde çalışıyor; Eylül büyümesi %8,5–%9,5 aralığında

Merkez Bankası (BCR) verilerine göre Peru’da ekonomik faaliyet Eylül ayında salgın öncesi seviyelerin üzerine çıktı. BCR, Eylül için ülke üretiminde %8,5–%9,5 aralığında artış öngörüyor.

BCR: Peru ekonomisi salgın öncesi seviyelerin biraz üzerinde çalışıyor

Peru Merkez Bankası (BCR) Ekonomik Çalışmalar Direktörü Adrián Armas’ın değerlendirmesine göre, Ocak–Ağustos dönemine ait üretim verileri ülke ekonomisinin pandemi öncesindeki düzeylere ulaştığını; bazı göstergelerde ise bu seviyelerin hafifçe aşıldığını gösteriyor.

Eylül göstergeleri ve BCR tahmini

BCR’nin öncü göstergelerinden hareketle yapılan hesaplamalarda Eylül ayında ulusal üretimin %8,5 ile %9,5 arasında büyümüş olabileceği öngörülüyor. Kurum, bu görünümün yıl geneline yayıldığı takdirde 2021 için GDP artışının yukarı yönlü bir sapma gösterebileceğini belirtiyor.

Sektörel katkılar

El Comercio’nun Aylık Ekonomik Endeksi (Imeco), Eylül büyümesinin yaklaşık %10,1 seviyesinde olabileceğini işaret ediyor; bu yükselişte inşaat sektörü yaklaşık %15 artışla öne çıktı. Madencilik ve hidrokarbonlar ile tarımda da güçlü toparlanma gözlemlendi.

Tarım ve ihracat

Tarım bakanlığının (Midagri) verilerine göre Eylül ayında tarım alt sektörü yıllık %18,3 artış kaydetti; mavi yemiş (yaban mersini), kuşkonmaz, avokado ve palm yağı gibi ürünlerin üretimindeki artış buna etki etti. Aynı dönemde geleneksel olmayan ihracatlar 2020’ye göre %14,4, 2019’a göre ise %35 artış gösterdi.

Madencilik performansı

Eylül ayında bakır üretimi %17,9, altın üretimi ise %20,2 artış bildirdi. BCR uzmanları, ihracat maden fiyatlarının gelecek dönemde de ülke için destekleyici olmaya devam edebileceğini değerlendiriyor.

İstihdam ve ücretler

Formal özel sektör istihdamı Eylül ayında ilk kez pandemi öncesi 2019 seviyesinin üzerine çıktı. Ücret bordrosunun toplam tutarı 2019’a göre %5,6 yükseldi. Tarım sektörü, işçi sayısındaki en büyük artışı (%25,2) kaydederken, madencilik ve hidrokarbonlarda da %7,3 artış görüldü. Öte yandan imalat ve hizmetlerde formal istihdam hala 2019 düzeylerinin altında.

Para politikası ve kredi koşulları

BCR, küresel ve yerel ölçekte enflasyonun beklenenden hızlı artması nedeniyle politika faizini yükseltti. Ağustos’tan itibaren referans faiz artışı kısa vadeli, düşük riskli mevduat ve kredi oranlarına yansıdı: ortalama 1 yıllık mevduat faizleri yaklaşık %2’den %2,9’a, üç aylık kurumsal kredi oranları ise %0,8’den %2,1’e çıktı. Bireysel kredilerde de toparlanma görülüyor; örneğin taşıt kredilerinin aylık büyüme hızı Ağustos’tan Eylül’e yükseldi (yaklaşık %2’den %3,1’e).

Gelecek görünümü

BCR, Eylül seviyeleri sürdürülebilirse 2021 için GDP büyümesinin 2019 seviyelerine tam dönüşü sağlayacak düzeyde (örneğin yıllık %13,2 gibi bir senaryo) olabileceğini belirtiyor. Öte yandan 2022 için şu an itibarıyla büyüme tahmini değişiklik gösterecek yeterli yeni bilgi bulunmadığı, mevcut projeksiyonun yaklaşık %3,4 seviyesinde kaldığı belirtiliyor.

Öne çıkan veriler (kısa)

• BCR’nin Eylül büyüme aralığı tahmini: %8,5–%9,5.
• Imeco’ya göre Eylül büyümesi yaklaşık %10,1.
• Tarım (Eylül): yıllık %18,3 artış; yaban mersini üretiminde dikkate değer yükseliş.
• Non-traditional ihracatlar: 2020’ye göre %14,4, 2019’a göre %35 artış.
• Bakır üretimi +%17,9, altın üretimi +%20,2 (Eylül).
• Formalde istihdam ve ücret bordrosunda 2019’a göre artışlar; tarım sektörü istihdamı +%25,2.
• Referans faiz artışı sonrası bazı mevduat ve kurumsal kredi oranlarında yükseliş görüldü.

Not: BCR ve ilgili kurumların verileri haber kaynağına dayanmaktadır; projeksiyonlar mevcut göstergelere göre yapılmıştır.