Perulu yaban mersini ihracatçılarına ABD’de %10 tarife iadesi yolu: 180 gün kritik

ABD Yüksek Mahkemesi’nin Trump döneminde uygulanan bazı tarifeleri hukuka aykırı bulmasının ardından, Peru’dan ABD’ye yaban mersini gönderen firmalar için ödenen %10’luk tarifenin iadesi gündeme geldi. Uzmanlar, gümrükteki değerlendirme tarihinden itibaren 180 günlük başvuru süresine dikkat çekiyor.

Perulu yaban mersini ihracatçılarına ABD’de %10 tarife iadesi yolu: 180 gün kritik

Tarih: 27.02.2026

Kararın sektöre olası etkisi

Blueberries Consulting News’te yer alan habere göre, ABD Yüksek Mahkemesi, Donald Trump yönetimi döneminde devreye alınan tarifelerin hukuka aykırı olduğuna hükmetti. Bu karar, söz konusu tarifeler kapsamında ödenen tutarların belirli koşullarla geri istenebilmesinin önünü açtı.

ABD’nin Peru yaban mersini ihracatında başlıca pazar konumunda olması nedeniyle, kararın özellikle ABD’ye düzenli sevkiyat yapan şirketler açısından finansal sonuçlar doğurabileceği aktarılıyor.

Kimler iade talebinde bulunabilir?

Haberde görüşlerine yer verilen Araya & Cía. Abogados’un yönetici ortağı ve uluslararası meyve-sebze ticareti uzmanı Matías Araya, kararın ardından ABD gümrük idaresinin “haksız yere tahsil edilen” tarifeleri iade etmekle yükümlü olabileceğini belirtiyor. Ancak bunun, gümrük mevzuatında öngörülen usul şartlarının yerine getirilmesine bağlı olduğu vurgulanıyor.

Araya’nın değerlendirmesine göre, yaban mersini ticaretinde sevkiyatların önemli bir kısmı ABD’ye free consignment (serbest konsinye) modeliyle giriyor. Bu modelde %10’luk tarifenin, ihracatçıya yapılan nihai ödemeden kesinti olarak yansıtıldığı; dolayısıyla bazı işlemlerde mali yükün fiilen ihracatçı üzerinde kaldığı ifade ediliyor. Bu tür durumlarda iadenin “asıl yararlanıcısının” tarife maliyetini gerçekten üstlenen taraf olabileceği belirtiliyor.

Importer of Record ve yetkilendirme konusu

ABD gümrük süreçlerinde ithalatçı tarafın çoğu zaman Importer of Record olarak kayda geçtiği hatırlatılıyor. Buna karşın, tarife bedelini kimin ödediği ve başvuruyu kimin yapmaya yetkili olduğu ayrımı önem kazanıyor.

Haberde aktarılan çerçeveye göre, tarife maliyetini üstlenen tarafın iade hakkı bulunurken; başvurunun yapılabilmesi için hak devri/temliki benzeri bir düzenleme (AOR – assignment of rights) yapılması veya ithalatçının iade sürecini yürütmek üzere yetkilendirilmesi seçenekler arasında yer alıyor.

%10’luk iadenin büyüklüğü neden önemli?

Yaban mersini sezonlarında yüksek sevkiyat hacimleri nedeniyle, her bir gönderi için %10 oranındaki tarifenin geri alınması ihtimali, şirket bazında kayda değer tutarlara ulaşabilir. Haberde, özellikle konsinye sevkiyat yapan firmaların dosya bazında hesaplama ve takip yapmasının önemine işaret ediliyor.

180 günlük süre: Hak kaybı riski

Sürecin en kritik başlıklarından biri zamanlama. Araya’nın açıklamasına göre, gümrük düzenlemeleri, gümrük değerlendirmesinin yapıldığı tarihten itibaren en fazla 180 gün içinde gümrük idaresine resmi itiraz/protesto başvurusu yapılmasını gerektiriyor.

Bu sürenin aşılması halinde iade talebi hakkının kaybedilebileceği uyarısı yapılıyor. Bu nedenle ihracatçıların, her sevkiyatın gümrük işlem tarihlerini ayrı ayrı kontrol etmesi gerektiği belirtiliyor.

Başvurular nasıl ilerleyebilir?

Haberde, ABD makamları tarafından özel bir toplu prosedür tanımlanana kadar, iade süreçlerinin işlem/başvuru bazında yürütülmesinin gerekebileceği aktarılıyor. Bu da şirketlerin, uygun sevkiyatları tespit edip dosyaları tek tek hazırlamasını zorunlu kılabilir.

Şirketler için hızlı kontrol listesi

• ABD’ye yapılan sevkiyatlarda %10 tarife uygulanıp uygulanmadığını sevkiyat bazında doğrulayın.
• Konsinye satışlarda tarife kesintisinin kime yansıtıldığını (ihracatçı mı, ithalatçı mı) netleştirin.
• Her işlem için ABD gümrük “değerlendirme” tarihini tespit edin ve 180 günlük süreyi hesaplayın.
• İade talebini kimin yapacağına ilişkin yetki/temlik (AOR) ihtiyacını değerlendirin.
• Gümrük uzlaşma/hesap kapanış belgelerini ve ödeme kayıtlarını dosyalayın.
• Mevzuatın aradığı şekil şartları için uzman danışmanlık alın (haberde bu gereklilik vurgulanıyor).