Şili Kongresi Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Bakanlığı kurulmasını 130 oyla onayladı

Alt kanat 130 oyla Bilim, Teknoloji, Bilgi ve İnovasyon Bakanlığı kuruluşunu kabul etti; tasarı Anayasa Mahkemesi incelemesinin ardından yasalaşabilecek.

Şili Kongresi yeni Bilim Bakanlığını onayladı

Tarih: 1 Haziran 2018

Şili Temsilciler Meclisi, alt kanatta yapılan oylamada yeni bir Bilim, Teknoloji, Bilgi ve İnovasyon Bakanlığı kurulması teklifini 130 oyla kabul etti. Karar, karma komisyonda önceki süreçte oybirliğiyle geçen düzenlemenin ardından alındı ve şimdi anayasal uygunluk denetimi için Anayasa Mahkemesi'ne gönderilecek.

Hükümet çevreleri ve milletvekilleri onayı ülke için önemli bir adım olarak nitelendirirken, Cumhurbaşkanı Sebastián Piñera'nın 1 Haziran'daki kamu hesabı konuşmasında konuya yer verebileceği belirtildi.

Fikri mülkiyet ve patent düzenlemesi

Kabul edilen metin, araştırma çıktılarının ticarileştirilmesi ve fikri mülkiyet rejiminde değişiklikler öngörüyor. Fondecyt tarafından finanse edilen projeler bağlamında, elde edilen sonucun patentlenememesi durumunda çalışmanın yayımlanması veya verilen desteğin devlete iade edilmesi öngören bir mekanizma benimsendiği aktarılıyor.

Patent söz konusu olduğunda araştırmacı veya kurum, koruma talep edebilecek; devlet ise ulusal pazarı tedarik etmek amacıyla tek kullanım için, devredilemeyen, münhasır olmayan, geri alınamaz ve karşılığı ödenen bir lisans hakkına sahip olacak şekilde düzenleme kapsama alınıyor.

Yapısal düzenlemeler: Yerelleşme ve danışma mekanizmaları

Metin ayrıca bakanlığın bölgesel düzeyde örgütlenmesini sağlamak üzere bölgesel bakanlık sekreterlikleri (seremías) kurulmasını öngörüyor. Buna göre beş seremía kurulacak ve bunların, her biri farklı bir bölgede olmak üzere, en geç on yıl içinde tamamlanması planlanıyor.

Bakanlığa bağlı bir danışma kurulu oluşturulması da hedefleniyor. Bu kurulun yasa teklifleri ve politika araçlarının hazırlanmasında teknik komitelerin veya uzmanların belirlenmesine yardımcı olacağı; üyelikte disiplinler arası temsiliyet ve cinsiyet dengesi gibi çoğulcu kriterlerin gözetileceği belirtiliyor.

Süreç ve hükümet takvimi

Conicyt başkanı Mario Hamuy, düzenlemenin geniş destek almasını olumlu karşıladı ve yeni kurumsallaşmanın başlatılması için bakanlığın bu yıl kurulması, 2019 içinde ise fiilen faaliyete geçmesinin beklendiğini ifade etti. Tasarı, Anayasa Mahkemesi incelemesinin ardından yürürlüğe konabilecek.

Öne çıkan maddeler

• Temsilciler Meclisi oylaması: 130 destek oyu.
• Yasal süreç: Metin Anayasa Mahkemesi'nin hukuki incelemesine tabi.
• Fikri mülkiyet: Fondecyt destekli çalışmalarda yayımlama zorunluluğu veya fon iadesi mekanizması.
• Devlet lisansı: Patent durumunda devletin ulusal pazar tedariki amaçlı sınırlı lisans hakkı.
• Yerelleşme: Beş regional seremía kurulması, tamamlanma süresi en fazla 10 yıl.
• Danışma kurulları: Çoğulcu ve cinsiyet dengeli teknik komiteler öngörülüyor.
• Zamanlama: Kuruluşun aynı yıl içinde başlatılması, 2019'da faaliyete geçmesi beklentisi (yetkili açıklamalarına göre).

Kaynak notu: Haber metnindeki somut bilgiler kaynak metinden derlenmiştir; yorum içermemektedir.