Yaban mersini tüketimi damar sağlığı göstergelerini iyileştirebilir: Meta-analiz

Frontiers in Physiology’de yayımlanan sistematik derleme ve meta-analize göre yaban mersini tüketimi, bazı endotel fonksiyonu ölçümlerinde artış ve diyastolik kan basıncında düşüşle ilişkilendirildi.

Yaban mersini tüketimi damar sağlığı göstergelerini iyileştirebilir: Meta-analiz

Özet: Yetişkinlerde yaban mersini tüketiminin endotel (damar iç yüzeyi) fonksiyonu üzerindeki etkisini inceleyen bir sistematik derleme ve meta-analiz, bazı damar fonksiyonu göstergelerinde anlamlı iyileşmelere işaret etti.

Çalışmada ne incelendi?

PubMed kaydına göre araştırmacılar PubMed, Web of Science, Embase ve Cochrane Library veritabanlarında tarama yaparak yaban mersini müdahalesini değerlendiren çalışmaları derledi. Sistematik derlemeye 16 çalışma dahil edilirken, nicel birleştirme (meta-analiz) için 11 çalışma kullanıldı.

Analizde endotel fonksiyonuna ilişkin ölçümler, ortalama fark (MD) ve %95 güven aralığı ile birleştirildi.

Öne çıkan sonuçlar

Meta-analiz sonuçlarına göre yaban mersini tüketimi, akım aracılı dilatasyon (FMD) değerinde artışla ilişkilendirildi (+1,50%; %95 GA: 0,81–2,20). Ayrıca reaktif hiperemi indeksi (RHI) için de artış bildirildi (+0,26; %95 GA: 0,09–0,42).

Kan basıncı tarafında ise diyastolik kan basıncında düşüş gözlendi (MD: -2,20 mmHg; %95 GA: -4,13 ile -0,27). Buna karşın sistolik kan basıncı için genel analizde anlamlı bir değişim raporlanmadı (MD: -1,43 mmHg; %95 GA: -3,11 ile 0,26).

Alt grup bulguları ve sınırlılıklar

Alt grup analizlerinde, sigara içen popülasyonda kan basıncı düşüşünün daha belirgin olduğu bildirildi (SBP: -3,92 mmHg; DBP: -2,20 mmHg). Lipit profili açısından ise HDL-K ve LDL-K düzeylerinde anlamlı bir iyileşme saptanmadığı aktarıldı.

• Heterojenlik: FMD ve RHI analizlerinde heterojenlik yüksek raporlandı (I2 sırasıyla %87 ve %72).
• Etki alanı: Bulgular endotel fonksiyonu ve diyastolik tansiyon üzerinde daha tutarlı görünürken, sistolik tansiyon ve lipitlerde net bir etki gösterilmedi.
• Gelecek araştırmalar: Yazarlar, mekanizmaların daha iyi açıklanması ve belirli alt gruplarda (ör. sigara içenler) daha büyük ölçekli çalışmalarla doğrulama ihtiyacına dikkat çekti.

Not: Çalışmanın PROSPERO kayıt numarası PubMed özetinde CRD42023491277 olarak yer aldı.