Yaban mersininde meyve kurduyla mücadele: Çiçeklenme ve taç yaprak dökümü sonrası ilaçlama seçenekleri
Michigan’da yaban mersini alanlarında kiraz meyve kurdu ve kızılcık meyve kurdu ergin çıkışlarının aynı döneme denk geldiği, bu nedenle ortak bir mücadele penceresi oluştuğu bildiriliyor. MSU Extension, çiçeklenme döneminde tozlayıcıları koruyarak uygulanabilecek seçenekler ile taç yaprak dökümü sonrası genişleyen ürün yelpazesine dikkat çekiyor.
Yaban mersininde meyve kurduyla mücadelede seçenekler ve kritik zamanlama
Sahadan durum: Ergin çıkışı ve yumurta bırakma dönemi
Michigan State University Extension’ın (MSU Extension) paylaştığı bilgi notuna göre Michigan’daki birçok yaban mersini üretim bölgesinde kiraz meyve kurdu ve kızılcık meyve kurdu erginlerinin çıkışı ilerlemiş durumda. Bu yıl iki türün uçuş dönemlerinin birbirine yakın seyrettiği, bunun da tek bir yönetim yaklaşımıyla iki zararlıyı birlikte hedefleme olanağı sağlayabileceği aktarılıyor.
Kaynak, hava sıcaklıklarındaki artışla birlikte yaban mersininde meyve tutumuna geçiş döneminde yumurta bırakmanın artmasının beklendiğini belirtiyor. Bu nedenle uygulama zamanlamasının, yumurta ve larva dönemlerini hedefleyecek şekilde planlanması öneriliyor.
IPM yaklaşımı: Ürün seçimi “etki profiline” göre yapılmalı
MSU Extension, meyve kurduna karşı ruhsatlı insektisit seçeneklerinin fazla olduğunu; ancak kalıcılık süresi, hedeflediği yaşam dönemi ve faydalılara/tozlayıcılara etkisi gibi performans özelliklerinin aynı olmadığını vurguluyor. Özellikle arıların tarlada bulunduğu dönemlerde tozlayıcılara toksik olabilecek ürünlerden kaçınma çağrısı yapılıyor.
Çiçeklenmede/arı varlığında öne çıkan iki seçenek
Kaynağa göre, çiçeklenme döneminde veya tozlayıcıların bulunduğu koşullarda kullanılmak üzere kayıtlı bazı ürünler, MSU’nun Trevor Nichols Research Center denemeleri ve üretici tarlalarındaki gözlemlerde istikrarlı sonuçlar vermiştir. Bu grupta iki yaklaşım öne çıkarılıyor:
- Bacillus thuringiensis (B.t.) içeren biyolojik ürünler (ör. Dipel, Javelin gibi)
- Intrepid (insekt büyüme düzenleyici)
Bu ürünlerin etkili olabilmesi için larvalar tarafından alınması/tüketilmesi gerektiği; bu nedenle uygulamanın, yumurtaların üzerine gelecek şekilde planlanmasının (larva çıkışıyla birlikte alımın artması için) daha uygun olabileceği ifade ediliyor.
B.t. ürünlerinde kalıcılığın kısa olduğu ve tipik olarak yaklaşık 5 gün sürdüğü; bu yüzden tekrarlı uygulama gerektirebileceği belirtiliyor. Ayrıca günlük sıcaklıkların 70°F seviyelerine ulaştığı dönemlerde larvaların daha aktif beslendiği ve etkinliğin artabileceği aktarılıyor. Intrepid’in ise çevresel koşullara karşı daha dayanıklı olup 7–14 gün aralığında etki süresi sağlayabildiği bilgisi paylaşılıyor.
Erken meyve tutumunda alternatif büyüme düzenleyiciler
Kaynak, özellikle kızılcık meyve kurduna karşı Rimon ve Esteem gibi diğer büyüme düzenleyicilerin de seçenekler arasında olduğunu bildiriyor. Bu ürünlerin yumurta üzerinde yüksek etki gösterebildiği ve ayrıca erginlerin canlı/yaşayabilir yumurta bırakma kapasitesini azaltarak larva gelişimini zorlaştırabildiği aktarılıyor.
MSU Extension, arıların tarlada aktif olduğu dönemlerde uygulama yapılacaksa etiket kısıtları ve uyarılarının mutlaka dikkate alınması gerektiğini hatırlatıyor.
%100 taç yaprak dökümü sonrası: Seçenekler genişliyor
Kaynağa göre %100 taç yaprak dökümü tamamlandıktan ve bal arıları tarladan çıkarıldıktan sonra meyve kurdu mücadelesinde kullanılabilecek ürün yelpazesi artıyor. Bu dönemde geniş spektrumlu bazı insektisitler seçenek olarak sıralanıyor: Guthion (kaynakta “son kullanım yılı” notu ve 1,5 lb/acre limit bilgisi yer alıyor), Imidan, Asana, Danitol, Mustang Max, Lannate ve Sevin.
Bu grupta da başarının anahtarının, zararlının bulunduğu meyve kısımlarına kalıntının ulaşmasını sağlayacak şekilde iyi kaplama olduğu vurgulanıyor.
“Reduced Risk” ürünler ve faydalılar üzerindeki etki
MSU Extension, Michigan’daki denemelerde ABD Çevre Koruma Ajansı’nın (EPA) “Reduced Risk” olarak sınıflandırdığı bazı ürünlerin, taç yaprak dökümü sonrasında uygulandığında meyve kurduna karşı yüksek kontrol sağlayabildiğini; bunun yanında parazitoit yaban arıları, uğur böcekleri ve dantel kanatlılar gibi doğal düşmanlar üzerindeki olumsuz etkinin daha sınırlı olabildiğini aktarıyor. Bu kapsamda adı geçen ürünler: Intrepid, Assail, Altacor, Entrust ve Delegate.
Uygulamada kritik noktalar: Zamanlama, izleme, kaplama
Kaynak, hangi ürün seçilirse seçilsin doğru zamanlama ve yeterli kaplama olmadan etkinliğin düşebileceğini belirtiyor. Bu nedenle düzenli tarla kontrolleri (scouting), meyve salkımlarını iyi kaplayacak yeterli ilaçlama hacmi ve uygun yayıcı-yapıştırıcı (spreader-sticker) seçiminin çoğu uygulamada performansı artırabileceği ifade ediliyor.
Öne çıkan mesajlar (kısa özet)
- Michigan’da iki meyve kurdu türünün ergin uçuş dönemleri birbirine yakın seyredebiliyor; bu durum ortak bir mücadele penceresi yaratabiliyor.
- Çiçeklenme/arı varlığında, tozlayıcı güvenliği öncelik olmalı; etiket uyarıları dikkate alınmalı.
- B.t. ürünleri kısa kalıcılığa (yaklaşık 5 gün) sahip olabildiğinden tekrarlı uygulama gerekebilir; sıcaklık koşulları beslenmeyi ve etkiyi etkileyebilir.
- Intrepid’in etki süresi kaynakta 7–14 gün aralığında veriliyor; larvaların ürünü alması gerektiği için yumurta dönemine yakın zamanlama önem taşıyor.
- Rimon ve Esteem gibi büyüme düzenleyiciler yumurta döneminde etkili olabilen seçenekler arasında anılıyor.
- %100 taç yaprak dökümü ve arıların tarladan çıkarılması sonrası geniş spektrumlu seçenekler artıyor; kaplama kalitesi yine belirleyici.
- EPA “Reduced Risk” olarak anılan bazı ürünler, doğru dönemde uygulandığında kontrol sağlarken faydalılar üzerindeki etkiyi sınırlayabilir.
- Düzenli izleme, yeterli su hacmi ve yayıcı-yapıştırıcı kullanımı uygulama başarısını yükseltebilir.
Not: Bu içerik, kaynak yayındaki teknik bilgilerin haber amaçlı özetlenmiş anlatımıdır. Ürün seçimi ve uygulama kararlarında yerel mevzuat/ruhsat durumu ve etiket talimatları esas alınmalıdır.
Kaynak bağlantısı: canr.msu.edu/news/control_options_for_fruitworms_in_blueberries
Türkçe çeviri: Google Çeviri ile aç