Brexit belirsizliği: Anlaşmalı mı yoksa anlaşmasız mı çıkış, İspanyol tarım ve balıkçılığı nasıl etkilenir?

Birleşik Krallık Parlamentosu'nun oylaması sonrası anlaşmasız çıkış olasılığı güçlendi. İspanyol tarım ve balıkçılık kesimleri, hem anlaşmalı hem de anlaşmasız senaryolara hazırlık yapıyor.

Brexit belirsizliği sektörleri hazırlığa zorluyor

Tarih: 16/01/2019

Birleşik Krallık Parlamentosu'nun, Başbakan Theresa May ile AB arasında üzerinde anlaşılmış tasarıyı reddetmesi, Birleşik Krallık ile Avrupa Birliği arasındaki yeni ticari düzenlemelerin şekli ve zamanlaması konusunda belirsizliği artırdı. İspanya'nın tarım-gıda ve balıkçılık kesimleri hem anlaşmalı (transition) hem de anlaşmasız (no-deal) çıkış senaryolarına göre hazırlık yapıyor.

Hükümetten bilgilendirme ve hazırlık

İspanyol hükümeti, vatandaşlar ve işletmeler için Brexit'e ilişkin bilgilendirici içerikler barındıran bir çevrimiçi bilgi alanı oluşturdu. Amaç, sektörel etkileri öngörüp misilleme adımlarını planlamak olarak açıklandı.

Gümrük tarifeleri: İki farklı yol

Tarife rejimine ilişkin olası sonuçlar şu şekilde özetlenebilir:

• Anlaşmalı çıkış: Geçiş döneminde yeni tarifeler yürürlüğe girmeyecek; uygulama detayları tarafların gelecekteki anlaşmalarına bağlanacak.
• Anlaşmasız çıkış: Birleşik Krallık üçüncü ülke statüsüne geçtiğinde, ürünler için AB Ortak Gümrük Tarifesi devreye girecek.

Coğrafi işaretler (PDO/PGI) ve koruma

Coğrafi işaretlerin korunması konusunda iki senaryo bulunuyor:

• Anlaşmalı çıkış: Geçiş döneminin sonuna kadar tescilli ürünler mevcut düzenlemelerle en azından aynı düzeyde koruma görmeye devam edecek.
• Anlaşmasız çıkış: Birleşik Krallık, yabancı coğrafi işaretlerin korunmasıyla ilgili kendi düzenleme çerçevesini uluslararası yükümlülükleri gözeterek belirleyecek.

Ortaya konulan mali sorumluluklar ve CAP etkisi

Ortak Tarım Politikası (CAP) kapsamında finansal akışlara dair öngörüler şu şekilde ifade edildi:

• Anlaşmalı çıkış: Birleşik Krallık'ın 2014–2020 Çok Yıllı Mali Çerçeve'den doğan yükümlülüklerini yerine getirmesi bekleniyor (birinci sütun destekleri 2020'ye kadar, kırsal kalkınma ödemeleri 2023'e kadar belirtilen çerçevede). Bu durumda 2019–2020 döneminde İspanya'daki yardımların etkilenmemesi öngörülüyor; 2021–2027 çerçevesi ise üye devletler arası müzakerelere bağlı.
• Anlaşmasız çıkış: Avrupa ve ulusal kurumlar, CAP yararlanıcılarının çıkarlarını korumak için gerekli değerlendirmeleri yapıp kararlar alacaklarını bildirdi.

Balıkçılık hakları, liman kullanımı ve kotalar

Balıkçılık sektörü için öngörülen değişiklikler aşağıda yer alıyor:

• Deniz avcılığına erişim: Anlaşma olması halinde mevcut düzenlemeler en az 31 Aralık 2020'ye kadar devam edecek; anlaşmasız çıkış senaryosunda ise 30 Mart 2019'dan itibaren Birleşik Krallık sularında avlanma hakkı sona erebilir.
• Limanlara yanaşma: Anlaşmalı senaryoda mevcut koşullar 31 Aralık 2020'ye kadar korunacak; anlaşmasız durumda Birleşik Krallık, AB gemilerini üçüncü ülke gemileri statüsünde değerlendirebilir.
• Kotalar: 2019 için kabul edilen kotalar her iki durumda da uygulanacak. Anlaşma olursa 2020'de Birleşik Krallık ile belirlenen düzenlemeler yürürlükte kalacak; anlaşmasız çıkış halinde 2020'den sonra kotalar AB içinde ve diğer ortak üçüncü ülkelerle yapılacak müzakerelerle belirlenecek.

Ne yapmalı?

Hükümet ve sektör kuruluşları, ihracat zincirleri, tescilli ürünlerin korunması, gümrük süreçleri ve deniz yetki alanları açısından hem kısa hem de orta vadeli senaryolara yönelik hazırlık planları yayınlıyor. İşletmelerin, ilgili düzenlemeleri yakından takip edip risk yönetimi planlarını güncellemeleri tavsiye ediliyor.

İlgili kaynak ve detaylar için: Blueberries Consulting News