400 Gy fitosanitere ışınlama: Yaban mersini ve sofralık üzümlerde kalite korunuyor

Yeni çalışma, 400 Gy düzeyinde uygulanan fitosanitere ışınlamanın bazı yaban mersini ve sofralık üzüm çeşitlerinde taşımada ve depolamada kaliteyi koruduğunu; depolama koşullarının kalite üzerindeki etkisinin daha belirgin olduğunu gösteriyor.

400 Gy fitosanitere ışınlama: Yaban mersini ve sofralık üzümlerde kalite korunuyor

Tarih: 08/01/2016

Fitosanitere ışınlama, ozon tabakasına zarar verdiği gerekçesiyle kullanımı azalan metil bromür fumigasyonuna alternatif olarak değerlendiriliyor. Amerikan bir çalışmada, belirli yaban mersini ve sofralık üzüm çeşitlerine düşük doz iyonlaştırıcı ışınlama uygulandığında meyvelerin depolama ve taşıma koşullarında kalite kaybı yaşamadığı bildirildi.

Deneyin düzeni

Araştırmada Star, Jewel ve Snowchaser çeşitleri olan yaban mersinleriyle Sugraone ve Crimson Seedless sofralık üzümler test edildi. Meyvelere esas doz olarak 400 Gy ışınlama uygulandı (yaban mersinlerinde 400–590 Gy aralığı, üzümlerde 400–500 Gy aralığı ifade edildi).

İşlem sonrası örnekler iki farklı soğuk depolama süresine kondu (kısa ve uzun süre; sırasıyla 3 ve 18 gün olarak raporlandı) ve bunları takiben 3 gün oda sıcaklığında bekletildi; bu düzen, kara taşımacılığı ile Kaliforniya–Meksika hattı ve Kaliforniya'dan Asya'ya deniz nakliyatı senaryolarını simüle etmek için tasarlandı.

Analiz ve tüketici testleri

Araştırmacılar meyveleri çözünür katı madde (Brix benzeri), asitlik ve ağırlık kaybı gibi nicel ölçütlerle inceledi. Çeşitler arasında farklılıklar gözlemlenmesine karşın, uygulamanın bu ölçütler üzerindeki etkisi araştırmacılar tarafından küçük veya önemsiz düzeyde bulundu.

Çalışmada ayrıca görünüme, tat ve dokusal özelliklere dayalı tüketici duyusal değerlendirmeleri yapıldı. Üzümlerde doku/dirilik (steadiness) ışınlamadan etkilenen ilk özellik olarak tespit edilirken, tüketiciler ışınlanmış ve kontrol grubu arasında açık tercih belirleyemedi.

Lezzet ve depolama etkisi

Depolama sonrası yapılan değerlendirmelerde, ışınlanmış yaban mersinlerinin tat puanlarının kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu bildirildi; bu, kontrol grubundaki meyvelerde depolama kaynaklı bir kalite düşüşünün işareti olarak yorumlandı.

Sonuç olarak araştırma, 400 Gy düzeyinde uygulanan fitosanitere ışınlamanın ihracat ve uzun mesafe taşımacılığı koşullarında yaban mersini ve sofralık üzümlerin kalite gereksinimlerini karşılayabileceğini belirtiyor. Araştırmacılar ayrıca depolama koşullarının meyve kalitesini ışınlamadan daha fazla etkilediğini vurguladı.

Ana bulgular

• Test edilen meyve çeşitleri: Yaban mersini (Star, Jewel, Snowchaser) ve sofralık üzüm (Sugraone, Crimson Seedless).
• Işınlama dozu esas olarak 400 Gy; kaynakta yaban mersinleri için 400–590 Gy, üzümler için 400–500 Gy aralıkları belirtildi.
• Meyveler 3 ve 18 gün soğukta muhafaza edilip ardından 3 gün oda sıcaklığında tutuldu; bu, taşımacılık senaryolarını taklit etmek üzere yapıldı.
• Kimyasal ve fiziksel kalite ölçütlerinde ışınlamanın etkisi araştırmacılarca küçük/önemsiz bulundu.
• Duyusal testlerde tat puanları ışınlanmış yaban mersinlerinde depo sonrası daha yüksek bulundu; tüketiciler üzümler arasında belirgin bir tercih göstermedi.
• Araştırma ışınlamanın meyve toleransının yüksek olduğunu ve depolama koşullarının kalite üzerinde daha belirleyici olduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: Blueberries Consulting News, 08/01/2016. Orijinal haber