Michigan’de yaban mersininde tam çiçeklenme: Soğuk ve nem tozlaşmayı zorluyor, bombus arısı önerisi öne çıkıyor

Batı-orta Michigan’da yaban mersini tam çiçeklenme dönemine girerken, düşük sıcaklıklar ve ıslak koşullar bal arısı aktivitesini sınırlayabiliyor. MSU Extension, bu günlerde bombus arılarıyla destek tozlaşmanın faydalı olabileceğini aktarıyor.

Batı-orta Michigan’da küçük meyvelerde sezon görünümü (28 Mayıs 2019)

Özet: Bölgedeki serin ve nemli hava, çiçeklenme ve tozlaşma süreçlerini yavaşlatırken; bazı zararlılarda çıkışın geciktiği, bazı türlerde ise izleme bulgularının başladığı bildiriliyor.

Hava koşulları ve gelişim göstergeleri

Michigan’ın batı-orta kesiminde son bir haftada hava genel olarak serin ve nemli seyretti. Kaynakta, günlük en düşük sıcaklıkların 48–50°F, en yükseklerin ise 69–70°F bandında olduğu; en sıcak noktaların Allegan County’nin güneyinde görüldüğü belirtiliyor.

Hafif yağış ve çiseleme ile toplam yağışın yaklaşık 0,7–1,6 inç aralığında gerçekleştiği; en yüksek birikimin Fennville–Holland hattında ölçüldüğü aktarılıyor. Bu tablo, büyüme derecesi gün (GDD) birikimini sınırladı. 1 Mart’tan 28 Mayıs’a kadar GDD (baz 50) birikimi Fennville–Holland yaban mersini alanında 262–263, Grand Junction çevresinde ise 367 olarak veriliyor.

Bu nedenle, küçük meyve gruplarında çiçeklenme döneminin ilerleyişinin genel olarak yavaş olduğu ifade ediliyor.

Çilekte durum: Çiçeklenme sürüyor, yeşil meyve görülmeye başladı

Çilekte çiçeklenme devam ederken, bazı parsellerde küçük yeşil meyvelerin oluştuğu; bazı meyvelerin “yüksük” boyutuna ulaştığı bildiriliyor. Üreticilerden gelen gözlemlerde, siyah kök çürüklüğü dışında belirgin bir sorun rapor edilmediği aktarılıyor.

Kaynağa göre siyah kök çürüklüğü zararının, kökle beslenen nematodların varlığında artabildiği; nematodların kökte lezyon oluşturarak hastalık etmeninin girişini kolaylaştırdığı belirtiliyor.

Ahududu/böğürtlen grubu: Serinliğe rağmen ilerleme var

“Bramble” olarak anılan ahududu-böğürtlen grubunda gelişimin düşük sıcaklıklara karşın sürdüğü; yazlık ahududularda çiçek salkımlarının açtığı ve yer yer yeşil meyve görüldüğü ifade ediliyor.

Yaban mersininde kritik dönem: Tozlaşma ve arı aktivitesi

Yaban mersininde tam çiçeklenme evresine girildiği ve bu aşamada tozlaşmanın verim açısından kritik olduğu vurgulanıyor. Serin ve nemli koşulların, bal arılarının tarlada etkin çalışmasını zorlaştırabileceği; bal arılarının daha çok sıcak ve güneşli havalarda aktif olduğu hatırlatılıyor.

Bu nedenle MSU Extension, olumsuz hava günlerinde bal arısı tozlaşmasını desteklemek için bombus arılarının (özellikle yerli türlerin) tarlaya yerleştirilmesinin fayda sağlayabileceğini aktarıyor. Bombus arılarının bulutlu, serin ve rüzgârlı koşullarda da çalışabildiği bilgisi paylaşılıyor.

Zararlı izleme notları: Safra arısı ve meyve kurtları

Kaynakta, gövde safra arısı (stem gall wasp) ergin çıkışlarının yeni başladığı; MSU Extension entomoloğu Rufus Isaacs ekibinin arazi gözlemlerinde popülasyon dinamiğinin başlangıcının raporlandığı belirtiliyor. Yönetim uygulamalarının, tozlayıcı arılar tarladan çıkarıldıktan sonra başlatılması gerektiği notu düşülüyor.

Diğer önemli zararlılar olarak kiraz meyve kurdu (cherry fruitworm) ve cranberry fruitworm öne çıkarılıyor. Mevcut düşük sıcaklıkların her iki türde de çıkışı geciktirdiği; iki hafta önce cranberry fruitworm için “erken ve sürdürülebilir olmayan” bir çıkıştan söz edilse de, Fennville–Grand Junction çevresindeki feromon tuzaklarında kayda değer yakalamaların bildirilmediği aktarılıyor.

Bu nedenle, erken dönem tekil yakalamaların değerlendirmede dışarıda bırakılması ve GDD birikimi için biofix başlangıcının, ancak sürdürülebilir yakalamalar görüldükten sonra yeniden belirlenmesi gerektiği ifade ediliyor.

GDD eşikleri: İlk ergin ve yumurta dönemleri için rehber değerler

Haberde, iki meyve kurdu türü için yaşam döngüsü olaylarına ilişkin GDD eşiklerinin, mücadele programını planlamada “rehber” olarak kullanılabileceği belirtiliyor. 28 Mayıs 2019 itibarıyla verilen tablo değerleri özetle şöyle:

• Kiraz meyve kurdu: İlk erginler için 238 ± 30 GDD, ilk yumurtalar için 432 ± 15 GDD.
• Cranberry fruitworm: İlk erginler için 375 ± 20 GDD, ilk yumurtalar için 460 ± 20 GDD.
• Mevcut birikimler (baz 50): Grand Junction 367; Fennville 263; West Olive 262.

Güncel ve tahmini GDD verileri için MSU Enviroweather platformunun takip edilebileceği; ayrıca ilgili modeller üzerinden yumurta bırakma başlangıcına dair öngörülerin kontrol edilebileceği aktarılıyor.

Etkinlik: 2019 SWD (benekli kanatlı drosophila) IPM çalıştayı duyurusu

MSU Extension ve Michigan Food and Farming Systems, yaban mersini, ahududu ve çilekte Spotted Wing Drosophila (SWD) yönetimine odaklanan bir IPM çalıştayı planladığını duyuruyor. Etkinliğin 5 Haziran 2019 Çarşamba günü 09:00–16:00 saatleri arasında, Southwest Michigan Research and Extension Center’da (1791 Hillandale Rd., Benton Harbor, MI 49022) yapılacağı belirtiliyor.

Çalıştayın, ileri IPM araçlarının kullanımına dayandığı; bunun pest kontrol maliyetlerinde tasarruf, daha az insektisit uygulaması ve SWD kaynaklı kayıpların azaltılması gibi sonuçlara katkı sağlayabileceği ifade ediliyor. Uygulamalı bölümde Enviroweather ve MSU Extension kaynaklarıyla örnek bir programın ele alınacağı; katılımcıların mümkünse dizüstü bilgisayar veya akıllı telefon getirmesinin istendiği aktarılıyor.

Etkinlik ücretinin 25 ABD doları olduğu; bu bedelin materyal, öğle yemeği ve ikramları kapsadığı; kayıt bağlantısı ve gündemin daha sonra paylaşılacağı belirtiliyor. Ayrıca katılım için 4 RUP yeniden sertifikasyon kredisi verileceği bilgisi yer alıyor.

Sahaya yönelik hızlı notlar

1. Tozlaşma planı: Yaban mersininde tam çiçeklenme döneminde, serin/nemli günlerde bal arısı aktivitesi düşebileceğinden bombus arısı desteği değerlendirilebilir.
2. Hastalık riski: Çilekte siyah kök çürüklüğü gözlemleri varsa, nematod varlığı kök hasarını artırabileceği için kök sağlığı izlenmeli.
3. Tuzak verisi disiplini: Meyve kurtlarında erken ve tekil yakalamalar, sürdürülebilir uçuş başlamadan “biofix” için yanıltıcı olabilir.
4. GDD takibi: Bölge içi farklılıklar (ör. Grand Junction ile Fennville/West Olive) fenolojiyi ve mücadele zamanlamasını değiştirebilir.
5. Arı güvenliği: Safra arısı gibi zararlılarda müdahale zamanlaması, tozlayıcıların tarladan çıkarılmasıyla uyumlu planlanmalı.
6. Eğitim/uygulama: SWD için IPM çalıştayında Enviroweather tabanlı uygulamalı içerik planlanıyor; saha ekipleri için pratik olabilir.

Kaynak notu: Bu içerik, MSU Extension tarafından yayımlanan bölgesel saha güncellemesindeki bulgular temel alınarak Türkçe ve özgün biçimde özetlenmiştir.