Camposol CEO'su José Antonio Gómez‑Bazán: Peru arandanosunun başarısının anahtarı

Camposol CEO'su José Antonio Gómez‑Bazán, Peru'yı dünya çapında öne çıkaran faktörlerin iklim, sulama uygulamaları ve tür ıslahı olduğunu söylüyor. La Libertad bölgesi üretimde lider konumda bulunuyor.

Camposol CEO'su José Antonio Gómez‑Bazán: Peru arandanosunun başarısının anahtarı

Camposol'ün üst yöneticisi José Antonio Gómez‑Bazán ile yapılan röportaja göre Peru'nun yaban mersini sektörü, birkaç ana unsurun birleşimiyle hızla büyüdü. Meyve ilk olarak yüksek gelirli satış noktalarında yer alırken, kısa süre içinde Lima ve diğer kentlerin pazarlarına yayıldı ve ülke bugün küresel ihracatta öne çıktı.

Röportajda aktarılan olgulara göre, Peru'da ilk deneme 2008'de Arequipa'da gerçekleştirildi; o dönemde ekilen 10 hektarlık alan iklim koşulları nedeniyle başarısız oldu. Bu deneyim, üreticileri iklim koşullarına uyumlu çeşitler bulmaya ve üretim bölgelerini geliştirmeye yönlendirdi.

Bölgesel avantaj ve sulama

ProArándanos verilerine göre La Libertad bölgesi, Peru'daki arandano ekili alanın yaklaşık %46'sını barındırıyor; bunu Lambayeque (%29), Ica (6,8%), Áncash (6,4%), Piura (5,3%) ve Moquegua (0,4%) izliyor. Bu illerin ortak noktası Peru kıyısında yer almalarıdır.

And Dağları'nın yağış transferini engellemesi ve Humboldt akıntısının denizi soğutması, kıyı kuşağında çöl iklimine yakın ama kışları nemli bir ortam oluşturuyor. Gómez‑Bazán'a göre kıyıdaki iklim stabilitesi ve damla sulama yaygınlığı, üretimin yıl içinde sürdürülebilmesini sağlıyor; röportaja göre üretim 52 haftaya kadar çıkabiliyor, ancak El Niño gibi olaylar aralıklı kesintilere yol açabiliyor.

Çeşit geliştirme ve lojistik

Camposol 2009'dan itibaren Chavimochic (La Libertad) bölgesine Biloxi çeşidini tanıttı; bu süreçte Inka's Berries ve La Molina Ziraat Üniversitesi ile iş birlikleri yapıldı. Biloxi'nin ardından Ventura gibi başka çeşitler de kullanıldı ancak Camposol aynı zamanda kıyıya özgü melez bir çeşit olan "La Chola" üzerinde çalıştı. Amaç; daha verimli, iri taneli, tatı daha tatlı ve nakliyata dayanıklı bir meyve elde etmekti.

Gómez‑Bazán, her yıl önceki çeşidi aşacak yeni ıslahlar denediklerini belirtiyor. Şirketin uzun vadeli hedefleri arasında, yaban mersinini atıştırmalık pazarında yaygınlaştırmak ve okul gibi eğitim kanallarında tüketime teşvik etmek bulunuyor.

Ekonomik göstergeler ve pazarlar

Kaynakta aktarılan rakamlara göre 2010'da arandano ihracat gelirleri 32 milyon ABD doları iken, 2023 için "US$1.679 million" şeklinde bir tutar veriliyor; bu ifadenin biçimlendirmesi kaynakta böyle aktarılıyor ve netliği belirsiz olabilir. Ayrıca tarımsal ihracat gelirlerinde 2000'den 2018'e kadar belirgin artışlar olduğu Sunat verilerine dayandırılarak belirtilmiş.

Röportajda ABD pazarının Peru arandanosunda yaklaşık %55 paya sahip olduğu belirtiliyor. Gómez‑Bazán meyvenin sağlık, tazelik ve pratiklik algısının tüketim artışında etkili olduğunu vurguluyor; antioksidanların kanserle mücadelede etkisine dair sözleri ise ilgili şahısın yorumu/iddiası olarak aktarılıyor.

Öne çıkan noktalar

• İlk deneme ekimi: 2008, Arequipa (10 ha) — başarısızlık deneyim oldu.
• Ana üretim bölgesi: La Libertad (%46 ekili alan iddiası, ProArándanos verisi).
• Önemli çeşitler: Biloxi (tanıtım 2009), daha sonra Ventura ve Camposol tarafından geliştirilen "La Chola".
• Üretim özellikleri: Kıyı iklimi, damla sulama ve yıl boyunca üretim (kaynağa göre 52 hafta).