Araştırmacılar: Yabanmersini ihracatını tehdit eden Proeulia için biyolojik kontrol seçenekleri geliştiriliyor

Şilili araştırmacılar, yabanmersinlerinde ihracat aşamasında karantina sorunu yaratan Proeulia türüne karşı mikro yabanarıcı (parazitoid) böcekleri geliştirip uygulamayı hedefliyor. Proje 2013–2016 döneminde yürütülüyor.

Araştırmacılar Proeulia zararlısına biyolojik çözüm arıyor

Şili'de yürütülen bir tarımsal araştırma girişimi, yabanmersini ihracatını sınırlayan Proeulia türlerine karşı kimyasal olmayan kontrol yöntemleri geliştirmeyi amaçlıyor. Projenin yürütücüsü entomoloji profesörü Dr. Pedro Casals, çalışmanın parazitoid mikro arı türlerinin etkililiğini artırmaya odaklandığını belirtiyor.

Araştırma 2013 yılında başladı ve 2016'da tamamlanması planlandı; toplam bütçesi yaklaşık 186 milyon peso olarak rapor edildi. Bu kaynağın 156 milyon pesosu FIA tarafından finanse edilirken, üniversite yaklaşık 40 milyon peso düzeyinde maddi ve ayni katkı sağladı.

Projede elde edilen bulgulara göre, Proeulia spp. ihracat sırasında karantina kaynağı oluşturuyor; rapora göre Şili'den ihraç edilen yabanmersini üretiminin yaklaşık yarısı, Proeulia varlığı nedeniyle reddedilebiliyor. Bu nedenle sınırlandırıcı önlemlerle birlikte alternatif kontrol seçeneklerinin geliştirilmesi önem taşıyor.

Araştırma ekibi, Proeulia popülasyonlarını baskılamak üzere doğal düşmanların tespit ve seçilmesine odaklandı. Alan çalışmaları esas olarak Sekizinci Bölge (VIII Región) ile Yedinci Bölge'nin güney kesimlerinde yapıldı ve burada doğal düşman oranlarının kayda değer olduğu belirlendi.

Çalışmada, larva dönemini hedef alan Apanteles cinsi parazitoit ile yumurta dönemini hedefleyen Trichogramma benzeri küçük parazitoitlerin özellikle umut verici olduğu tespit edildi. Araştırmacılar şu anda laboratuvar koşullarında Apanteles üretimine ve kontrollü salımlarına ilişkin denemeler yürütüyorlar; Trichogramma türleri de yumurta dönemindeki kontrol potansiyeli nedeniyle inceleniyor.

Projenin daha önceki aşamalarında elde edilen ekolojik veriler, popülasyon dinamikleri, konak ilişkileri ve mevsimsel davranışlara dair bilgi sağladı. Araştırmanın bir bölümünde, böcek gelişimine ilişkin ısı birikimi yaklaşımı temel alan bir model geliştirildi; bu modele göre Proeulia'nın üreme faaliyetlerini başlatabilmesi için belirli bir eşik sıcaklığa ihtiyaç duyduğu kaydedildi (raporda ~5,8 °C eşik değeri olarak verildi).

Dr. Casals ve ekibi, doğal düşmanların saha koşullarında Proeulia üzerindeki ölüm oranlarına ne ölçüde katkı sağladığını ve hangi dönemlerde toplu salımın etkili olacağını belirlemeye çalışıyor. Amaç, üreticilere uygulanabilir, sürdürülebilir ve ihracat şartlarını karşılayacak biyolojik kontrol paketleri sunmak.

Çalışmanın öne çıkan maddeleri

• Proje dönemi: 2013–2016 (rapor edilen planlama bilgisi).
• Toplam bütçe: yaklaşık 186 milyon peso (FIA 156M, üniversite ~40M katkı).
• Proeulia spp., ihracatta karantina sorunu oluşturuyor; reddedilen ürün oranı rapora göre ~%50.
• Hedeflenen biyolojik ajanlar: Apanteles (larva parazitoidi) ve Trichogramma türleri (yumurta parazitoidi).
• Çalışma alanları: Sekizinci Bölge ve Yedinci Bölge'nin güney kesimleri (Şili).
• Isı birikimi temelli modelleme ile böcek gelişim eşiklerinin analizi (raporda ~5,8 °C eşik değeri belirtilmiş).
• Laboratuvar üretimi ve kontrollü salım denemeleri devam ediyor; saha etkinliği izlenecek.