Şili'de Lobesia botrana için erken uyarı platformu: 247 istasyondan veriyle 8 gün öncesine kadar tahmin

INIA tarafından yürütülen projeyle geliştirilen sistem, Şili genelindeki 247 izleme istasyonundan meteorolojik veri toplayarak, zararlıya karşı hangi zamanda müdahale edilmesi gerektiğini 8 gün öncesinden bildiriyor.

Şili'de bağ ve masa üzümü üretimine yönelik zararlı uyarı sistemi devreye alındı

Şili'de Tarımsal Araştırma Enstitüsü (INIA) öncülüğünde hayata geçirilen bir yazılım platformu, Lobesia botrana adlı karantina zararlısının yönetimine destek sağlamak amacıyla çalışıyor. Sistem ülke çapında konuşlandırılmış 247 izleme istasyonundan meteorolojik veri toplayarak çalışıyor.

Toplanan veriler arasında günlük en düşük ve en yüksek sıcaklık, derece-gün birikimleri ve saha izlemleri bulunuyor. Yazılım, kayıtlı verileri kullanarak üreticilere ve teknik personele sekiz gün öncesine kadar tahminler sunuyor; böylece mücadele uygulamalarının zamanlaması daha isabetli hale getirilebiliyor.

Proje, INIA tarafından yürütülen ve "Lobesia botrana için Uyarı Platformu Kurulması ve Uygulanması" başlığı altında geliştirilen çalışmanın bir parçası. Finansman, Şili Ekonomi, Kalkınma ve Turizm Bakanlığı'nın Stratejik Yatırım Fonu (FIE) kapsamında sağlandı ve proje, Stratejik Program “Transforms Foods” çerçevesinde yer aldı.

Sistem, önce masa üzümünde kontrol amaçlı modellenmiş olup INIA La Platina ve INIA La Cruz arasındaki iş birliğiyle geliştirilen modelin doğrulanması çalışmaları da yürütüldü. Çalışmaya ayrıca SAG (Agricultural and Livestock Service), FIA ve CORFO teknik destek sağladı.

Platform, SAG'ın Fitosanitario Tahmin Ağı'nın üretici portalı üzerinden erişilebilir hale getirildi ve üreticiler ile teknik danışmanlara yönelik bir eğitim atölyesinde tanıtıldı. Amaç, erken uyarı sayesinde izleme ve kontrol önlemlerinin zamanında uygulanmasını sağlamak.

INIA'nın bitki sağlığı programı koordinatörü Patricia Estay, projenin temel araştırmayla saha uygulamalarını birleştirerek karantina önemi taşıyan bu zararlıya karşı daha etkin hizmet sunmayı hedeflediğini belirtti. Ayrıca sistemin, ilaçlama uygulamalarının hassaslaştırılarak böcek ilacı kullanımının azaltılmasına katkı sağlamasının hedeflendiği ifade edildi.

Platformun sunduğu başlıca özellikler

• Ülke genelindeki 247 izleme istasyonundan gerçek zamanlı meteorolojik veri toplama,
• Günlük en düşük/en yüksek sıcaklık ve derece-gün hesaplamalarını çevrimiçi sunma,
• Kayıt altına alınan saha izlemlerinin sistematik olarak depolanması,
• Sistem üzerinden 8 gün öncesine kadar mücadele zamanlaması tahmini yapılabilmesi,
• Masa üzümü zararı modelinin INIA La Platina ve La Cruz iş birlikleriyle doğrulanması,
• Üreticiler ve teknik danışmanlar için SAG portalı üzerinden erişim ve eğitim desteği.

Uzmanlardan verilen bilgilere göre, hedef ilaçlamalar zararlının hassas olduğu dönemlere (örneğin yumurta ve yeni çıkan larva dönemleri) denk getirildiğinde hem mücadele etkinliği artıyor hem de gereksiz kimyasal kullanımının önüne geçilebiliyor.

Bu girişim, Şili'de karantina riski yüksek zararlılarla mücadelede kamu ve özel sektör kurumları arasındaki iş birliğinin bir örneği olarak gösteriliyor.