2025/26 sezonu: Yaban mersininde arz aynılığı fiyatları düşürüyor, lojistik ve zamanlama öne çıkıyor

Blueberries Consulting'in 2025/2026 raporu, aynı pazara eşzamanlı yüksek arzın fiyat baskısı ve farklılaşmanın kaybına yol açtığını gösteriyor; lojistik disiplin ve gönderim dengesi değer korumada belirleyici.

Yılın mesajı: Hacim tek başına korumuyor

2025/2026 sezonu, küresel yaban mersini pazarına net bir uyarı gönderdi: birden fazla menşein aynı ticaret penceresinde yoğun olarak ürün sunması, fiyatları baskılayıp farklılaşmayı zayıflatıyor ve kârlılığı riske atabiliyor.

Tarımsal üretimde uzun süre tercih edilen büyüme göstergeleri (daha fazla alan, verim artışı, toplam tonaj) artık tek başına rekabet avantajı sağlamıyor. Rapora göre tonaj, hedef pazar, gönderim periyodu ve lojistik yönetimiyle eşgüdümlü olmalı; aksi takdirde fazla arz değeri azaltabiliyor.

Güney Afrika örneği: büyük blok arzın etkisi

Güney Afrika'dan pazara yönlendirilen 29.528 tonluk lojistik blok, piyasada güçlü arz baskısı yarattı; bunun sonucunda birim fiyatın kilogram başına USD 0,34 seviyelerine kadar geriledi. Blueberries Consulting, bu vakayı yoğun ve kötü zamanlanmış gönderim bloklarının ticari değeri hızla aşındırdığını işaret ediyor.

Aynı bölgedeki daha küçük ölçekteki örnekler, arz ölçeği ile fiyat korunumu arasında doğrudan ilişki olduğunu gösteriyor.

Zimbabwe ve Namibia: ölçeğin koruma gücü

Zimbabwe, küçük hacimli operasyonlarda yüksek fiyat yakalayabildiğini gösterdi; Mayıs'ta elde edilen tepe fiyat USD 13,76/kg olarak raporlandı. Ancak bölgeden gelen güçlü arz baskısı artınca bu fiyat Kasım ayında USD 3,07/kg seviyelerine düştü.

Namibia ise sadece 343 tonluk ihracatla ortalama USD 7,39/kg fiyat alarak, sınırlı hacmin belirli durumlarda değer korumaya katkıda bulunabildiğini ortaya koydu.

Şili: kampanya zirvesi ve hızlı uyum

Güney Amerika incelendiğinde Şili'nin Ocak ayındaki kampanya zirvesi öne çıkıyor: toplam 62.798,83 ton, bunun 56.453,10 tonu taze ürün olarak kaydedildi (aylık hacmin %89,9'u). Sonrasında taze üretim hızla düşerek Şubat'ta 20.429,40 tona, Mart'ta ise 1.972,73 tona geriledi; aynı dönemde işlenmiş ürünler 9.493,52 tonu aştı.

Büyük lojistik darboğazlar limanları ve pazarlamayı zorlarken, Şili sezonu sezon ortalamasıyla kilogram başına USD 5,05 ihracat fiyatı ile kapadı.

Peru: ölçeği disiplinle yönetmek

Peru, 2025/2026 sezonunda 382.934 ton ihracat gerçekleştirdi ve bunun sonucunda tahmini ortalama USD 6,56/kg fiyat elde etti. Raporda bunun temel nedenlerinden biri olarak düzenli gönderim akışları, kontrollü ritim ve piyasa dalgalanmalarını engelleyen lojistik yönetimi gösteriliyor.

Yani büyük hacim, uygun bir zamanlama ve dağıtım disipliniyle değer koruyabiliyor.

Ne değişmeli?

Analiz, geleneksel verim-odaklı yaklaşımın yerini takvim analizi, ticaret penceresi yönetimi ve gönderim uyumu gibi stratejik becerilere bırakması gerektiğini vurguluyor. Birden çok menşe aynı dönemde pazara ağırlık verince genetik, üretim uygulamaları veya kalite artık fiyatı belirlemiyor; bol miktar baskınlaşıyor ve emtialaşma riski doğuyor.

Öne çıkan çıkarımlar

• Pazara aynı anda giren yüksek hacimler birim fiyatları ciddi ölçüde düşürebiliyor.
• Büyük blok gönderimler lojistik ve pazarlama kapasitesini aşarsa değer kaybı hızlanıyor.
• Küçük ölçekli, iyi zamanlanmış ihracatlar bazen daha yüksek fiyat koruması sağlıyor.
• Şili örneği, sezon içi hızlı yapısal dönüşümlerin fiyat ve ürün dağılımını değiştirdiğini gösteriyor.
• Peru örneği, ölçek yönetimi ile hacmin değer koruma aracı haline getirilebileceğini ortaya koyuyor.
• Pazar takvimi, lojistik disiplin ve gönderim ritmi, modern yaban mersini liderliği için kritik.

Sonuç olarak, küresel yaban mersini tedarik zinciri artık sadece üretim kapasitesiyle değil; zamanlama, lojistik ve pazar yönetimi becerileriyle şekilleniyor. Etkili planlama yapılmazsa emtialaşma kârlılığı zorlayacak.