Latin Amerika'da yeni liman imtiyazları verimlilik ve yatırım kazançlarını gözden geçirme fırsatı sunuyor

Drewry'den Dinesh Sharma, Latin Amerika limanlarında artan konteyner hacmi ve yaklaşan imtiyaz yenilemelerinin verimlilik ile yatırım getirilerini yeniden değerlendirme gerektirdiğini belirtiyor.

Analistten genel değerlendirme

Drewry Maritime Advisors direktörü Dinesh Sharma, Latin Amerika liman sektörünün hem önemli zorluklarla hem de değerlendirilmesi gereken fırsatlarla karşı karşıya olduğunu belirtti. Sharma, sektördeki öncelikli konunun konteyner hacimlerindeki artış olduğunu vurguladı.

Neden yeni imtiyazlar önem taşıyor?

Şimdiye kadar imtiyaz uygulamaları, kamuya ait terminallerin özel sektöre devredilerek verimlilik ve yatırımların artırılması hedefiyle şekillendi. Ancak Sharma'ya göre mevcut pazar koşulları, geçmişte imzalanan sözleşmelerin şartlarından farklılaştı; bu nedenle önümüzdeki imtiyaz süreçlerinde yeni ihtiyaçlara yanıt veren düzenlemeler yapılması gerekiyor.

Sahada süren yatırımlar ve örnekler

Sharma, bölgedeki mevcut ve planlanan altyapı yatırımlarına dikkat çekti ve DP World'ün kapasite artırma hedeflerini hatırlattı. Örnek olarak Şili'nin Valparaíso limanını gösterdi; buranın sınırlı saha alanı olmasına rağmen dış depo kullanımıyla yıllık yaklaşık 1 milyon TEU seviyesine yakın bir hacim işlediğini belirtti ve bu tür verimlilik düzeylerinin bölge için referans olması gerektiğini ifade etti.

Kısa vadeli bölgesel performans projeksiyonları

Drewry analistine göre Batı Kıyısı'nda konteyner elleçlemesinde 2023'te görülen güçlü artışın ardından 2024'ün geri kalanında sınırlı bir yavaşlama bekleniyor. Buna karşın Doğu Kıyısı'nın henüz 2022-2023 döneminde aynı ivmeyi yakalayamadığı ve bu hattın 2024'ün geri kalanında daha güçlü büyüme gösterebileceği öngörülüyor.

Dış faktörler ve riskler

Sharma, bölgesel performansın küresel koşullardan etkilendiğini, jeopolitik gerilimlerin ve çatışmaların (örneğin Ukrayna ve Orta Doğu bağlamı) ana risk unsurları olduğunu söyledi. Ayrıca uluslararası ticaretin rekabet avantajı elde etmek amacıyla daha sık jeopolitik araç olarak kullanılmasının tedarik zincirlerinde ek kırılganlıklara yol açabileceğine dikkat çekti.

Piyasa dengesi ve kapasite görünümü

Ekonomistlerin enflasyonun önümüzdeki yıllarda gerilemesini ve 2025 sonuna doğru normale dönme beklentisi olduğunu aktaran Sharma, bununla birlikte deniz taşımacılığına yeni kapasitenin gireceğini ve 2026'ya doğru piyasada fazla arz riskinin ortaya çıkabileceğini öne sürdü. Bu durumun yönetilmesi gerektiğini, gemi sahiplerinin kapasiteyi etkin biçimde kontrol edeceklerini düşündüklerini belirtti.

Teknoloji ve tedarik zinciri verimliliği

Konuşmada teknoloji uygulamalarının konteyner akışının hızlandırılmasında ve darboğazların azaltılmasında rol oynayacağına dair vurgu da yer aldı. Sharma, gemilerin bekleme süresinin azaltılmasının ihracatçı ve taşıyıcı maliyetlerini düşüreceğine işaret etti.

Özetle

Sharma'nın değerlendirmesi, Latin Amerika'da yaklaşan imtiyaz süreçlerinin sadece altyapı yatırımı anlamına gelmediğini; aynı zamanda sözleşme yapısının, verimlilik hedeflerinin ve piyasa dinamiklerinin yeniden ele alınması gerektiğini gösteriyor.

Öne çıkan maddeler

• Konteyner hacimlerindeki artış, bölgesel limanlar için başlıca meydan okumayı oluşturuyor.
• Birçok imtiyaz sözleşmesinin yenilenmesi gerekecek; yeni şartlar mevcut piyasa ihtiyaçlarına uygun olmalı.
• DP World gibi operatörler bölgeye kapasite ve yatırım getirmeyi planlıyor.
• Valparaíso örneği, saha kısıtlarına rağmen yüksek verimlilikle yaklaşık 1 milyon TEU'luk elleçleme başarısını gösteriyor.
• Batı Kıyısı'nda 2024'ün geri kalanında yavaşlama, Doğu Kıyısı'nda ise güçlü büyüme beklentisi ifade edildi.
• Jeopolitik gerilimler (Ukrayna, Orta Doğu) ve ticaretin siyasi araç olarak kullanılması tedarik zinciri risklerini artırıyor.
• Enflasyonun 2025 sonuna doğru normale dönmesi beklenirken 2026'da piyasada fazla arz riski olabilir.