Meksika'da yaban mersini üretiminin güncel durumu: üretim, ihracat ve işgücü baskıları

2021'de 70 bin tona yaklaşan üretim ve güçlü ihracatla öne çıkan Meksika yaban mersini sektöründe, organik üretim, konteyner tarımı ve işgücü sıkıntıları başlıca gündem maddeleri olarak öne çıkıyor.

Meksika yaban mersini üretiminde öne çıkan rakamlar ve eğilimler

Blueberries Consulting tarafından 29 Ağustos 2022 tarihinde yayımlanan değerlendirmeye göre, Meksika son yıllarda yaban mersini üretimini hızlı şekilde büyüttü. 2021 üretimi 70.000 tona yakın seviyede bildirildi ve meyveler yılın ilk çeyreğinde ülkenin en çok ihraç edilen tarım kaynaklı ürünü konumuna geldi.

İhracat ve pazar dağılımı

Rapor, üretimin büyük bölümünün uluslararası pazarlara yöneldiğini belirtiyor: üretilen miktarın yaklaşık yüzde 97'si—yaklaşık 68.300 ton—31 farklı ülkeye gönderiliyor. Birincil pazar ABD olurken; Japonya, Hong Kong ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi gelişen pazarlar da dikkat çekiyor.

Organik üretim ve yeni çeşitler

Organik üretim alanı sektörde önemli bir paya ulaştı: toplam alanın yaklaşık %15'i (yaklaşık 1.360 ha) organik olarak bildiriliyor ve bu partiden sezon içinde yaklaşık 10.500 ton organik ürün ihraç edildiği aktarılıyor. Yeni çeşitlerin yetiştirildiği alan ise toplamın küçük bir kısmını oluşturuyor; raporda yeni çeşitlerin bulunduğu alanın yaklaşık %6 olduğu; Biloxi çeşidinin ise toplamda yaklaşık %70 paya sahip olduğu belirtiliyor. Kalan alanın büyük bir bölümünde özel (özel lisanslı) çeşitlerin yer aldığı, geri kalanının ise kamuya açık çeşitlerden oluştuğu aktarılıyor.

Üretim teknolojileri ve verim eğilimleri

Bitki konumlandırmasında toprakta yetiştiricilik ile kaplarda/hidroponik yetiştiricilik arasında yakın bir denge var: bitkilerin yaklaşık %53'ü toprakta, %47'si kaplarda bulunuyor ve kapta üretim payının artmaya devam etmesi bekleniyor. Konteyner ve substratla yapılan tesislerde yoğunluklar 6.000 bitki/ha mertebesine çıkabiliyor ve bu sistemlerin 15–18 ton/ha arasında verim sağlayabildiği bildiriliyor.

Alan, istihdam ve sosyal boyut

Toplam üretim alanı yaklaşık 9.100 hektar olarak raporlanıyor. Sektörün sağladığı kayıtlı istihdam da önem taşıyor: yaklaşık 72.656 formal istihdam yaratılıyor ve bu iş gücünün yaklaşık %45'ini kadınlar oluşturuyor. Raporda büyüyen üretimle birlikte istihdam talebinin de arttığı, bunun sosyal etkiler ve zorluklar doğurduğu vurgulanıyor.

İşgücü sorunları

Uzmanlaşmış tarım işçisine erişim, özellikle merkezî ve kuzey eyaletlerinde (ör. Sonora, Sinaloa, Baja California, Chihuahua, Guanajuato, Jalisco, Michoacán) artan bir sorun olarak tanımlanıyor. Mevsimlik işçi tedarikinde lojistik ve maliyet kaynaklı zorluklar, bazı güney eyaletlerinden (ör. Oaxaca, Guerrero, Chiapas, Veracruz) işçi getirme konusundaki güçlükler ve işçilerin aynı bölgeler için tekrar dönme eğiliminin zayıflaması raporda yer alıyor. Kılavuz notlarında ayrıca diğer sektörlerin ve ABD'deki H-2A programının işgücü çekme etkisine dikkat çekiliyor.

Sulama ve su kullanımı

Farklı sulama yöntemlerinin verimlilik aralığı raporda aşağı yukarı şu şekilde veriliyor: yüzeysel (sel) sulama düşük verimlilikli, yağmurlama orta seviyede, damla/hidroponik sistemler ise en yüksek su kullanım etkinliğini sunuyor. Döngüsel hidroponik ve lokalize sulama uygulamalarının su tasarrufu ve atık azaltımı açısından avantajları vurgulanıyor.

Girdi temini ve küresel riskler

Girdiler açısından rapor, Rusya-Ukrayna krizinin enerji ve gübre tedarik zincirleri üzerinde baskı oluşturduğunu; doğal gaz beslemesindeki aksamaların Avrupa menşeli gübre üretimini ve dolayısıyla küresel arzı etkilediğini aktarıyor. Ayrıca fosfor ve potasyum gibi hammaddelerin üretiminde öne çıkan ülkeler (ör. Fas/Morocco, Rusya, Belarus, Çin, Kanada) ve tedarikteki yeniden yapılanma not ediliyor. Bu bölümde bazı ülkelerin korumacı uygulamalarının ve lojistik rotalardaki değişikliklerin etkileri de sıralanıyor.

Ana veriler

• 2021 üretimi: 70.000 tona yakın (rapor edilen veri).
• İhracat payı: Üretimin ~%97'si ihraç ediliyor (yaklaşık 68.300 ton) ve 31 pazara gönderiliyor.
• Toplam alan: ~9.100 hektar.
• Organik alan: ~1.360 ha (%15) ve sezon içinde ~10.500 ton organik ihracatı bildirildi.
• İstihdam: ~72.656 kayıtlı iş; işgücünün ~%45'i kadın.
• Yetiştiricilik dağılımı: %53 toprakta, %47 kapta/hidroponik.

Rapor, sektörün büyüme potansiyeline ve ihracat odaklı yapısına işaret ederken; işgücü, su kaynakları ve küresel girdi tedariki gibi alanlarda çözülmesi gereken güçlüklerin sürdüğünü belirtiyor.