Mısır ve Fas, Orta Asya'da sezonsuz meyve talebinden pay kapıyor

Mısır, Kazakistan'daki taze çilek pazarını güçlendirirken Fas, Özbekistan'a doğrudan yaban mersini tedarikinde başrol üstlendi. Bölgedeki talep artışı ihracat fırsatlarını artırıyor.

Mısır ve Fas, Orta Asya'da sezonsuz meyve talebinden pay kapıyor

Orta Asya pazarında, dışarıdan temin edilen taze meyvelere yönelik talep son yıllarda yükseliyor. Bu talep artışından faydalanan iki Kuzey Afrika ülkesinin—Mısır ve Fas—bölgede pozisyonlarını güçlendirdiği bildiriliyor.

Mısır: Kazakistan çilek pazarında güçlenme

2024/25 pazarlama yılında (Temmuz-Haziran) Mısır, Kazakistan'a taze çilek tedarikinde belirgin bir ilerleme kaydetti. Temmuz 2024–Nisan 2025 döneminde Kazakistan'ın Mısır'dan ithal ettiği taze çilek miktarının 1.500 ton seviyesinde olduğu ve bunun bir önceki yıla göre yaklaşık %7 artış anlamına geldiği aktarılıyor. Söz konusu hacim, 2022/23 pazarlama dönemindeki kayda göre beş katın üzerinde bir artışı gösteriyor.

Bu dönemde Türkiye'nin Kazakistan'a çilek sevkiyatları daha sınırlı kaldı; Türk üretiminde görülen düşüşler ve fiyatlardaki yükseliş buna neden gösteriliyor.

Fas: Özbekistan'da yaban mersini tedarikçisi olarak öne çıkma

Özbekistan, 2024 yılında rekor düzeyde taze yaban mersini ithal etti; toplamda yaklaşık 310 ton olarak bildirildi. Sağlanan bilgiler, tedarikçi ülkelerin genel olarak pazar paylarını artırdığını ve Fas'ın Özbekistan'a doğrudan sevkiyatta lider konuma geçtiğini gösteriyor. Kazakistan ise global tedarikte büyük hacimler sağlasa da bunun önemli kısmı yeniden ihracat yoluyla gerçekleşiyor.

Ekonomik ve kurumsal destekler

Uzman raporlarına göre Orta Asya ülkelerindeki ekonomik büyüme ve yükselen tüketim, taze ürün ithalatını teşvik ediyor. IMF verilerine atıfla Kazakistan ve Özbekistan'ın 2023–2024 döneminde sırasıyla yaklaşık %5 ve %6,5 büyüme kaydettiği belirtiliyor. Ayrıca FAO ile EBRD iş birliği kapsamında yürütülen projeler, Mısır ve Fas için bölgeyi stratejik ihracat pazarı olarak tanımlıyor; Mayıs 2024'teki Taşkent ticaret misyonu de bu çabaların bir parçası olarak gösteriliyor.

Öne çıkan veriler

• Kazakistan, Temmuz 2024–Nisan 2025 döneminde Mısır'dan yaklaşık 1.500 ton çilek ithal etti (yaklaşık %7 artış).
• Özbekistan 2024'te yaklaşık 310 ton taze yaban mersini ithal ederek rekor kırdı.
• Uzman analizleri, Özbekistan ekonomisinin 2030'a kadar yıllık ortalama ~%5,8 büyüme potansiyeline işaret ettiğini aktarıyor (resmi projeksiyonlara atıfla).

Not: Bu özet, ilgili haberdeki veriler temel alınarak hazırlanmıştır. Kaynak ve orijinal metin için aşağıdaki kaynak notuna bakınız.