Çalışma: Yaban mersini porsiyonu yaşlılarda periferik damar fonksiyonunu kısa sürede iyileştirebilir

Food Research International’da yayımlanan randomize çapraz tasarımlı bir çalışmada, 60 yaş üstü gönüllülerde tek seferlik yaban mersini tüketimi periferik damar fonksiyonunda ölçülen bir parametreyi artırdı. Aynı çalışmada kan basıncı ve bazı diğer belirteçlerde anlamlı değişim saptanmadı.

Yaban mersini tüketimi ve damar sağlığına dair yeni bulgular

Polifenol içeriği yüksek meyvelerin yaşlanmayla birlikte görülebilen damar sertliği ve damar işlev bozukluğu gibi sorunlara karşı koruyucu olabileceği uzun süredir tartışılıyor. PubMed’de yer alan ve Food Research International dergisinde yayımlanan yeni bir klinik çalışma, yaban mersininin (Vaccinium corymbosum) yaşlı bireylerde kısa vadeli damar yanıtı üzerindeki etkisini inceledi.

Araştırma, randomize, kontrollü ve çapraz (crossover) tasarımla yürütüldü. Çalışmaya 60 yaşın üzerinde 20 gönüllü dahil edildi; 16 kişi denemeyi tamamladı. Tamamlayan grubun demografik bilgileri 9 erkek ve 7 kadın, ortalama yaş 69 ± 5 yıl olarak raporlandı.

Katılımcılar iki farklı uygulamayı farklı zamanlarda aldı: 250 gram yaban mersinli mus (toplam 480 mg antosiyanin sağladığı belirtiliyor) ve kontrol ürünü olarak 250 mL şekerli su. Uygulamalar arasında en az 1 haftalık bir ara bırakıldı.

Damar fonksiyonu için reaktif hiperemi indeksi (RHI) ve augmentasyon indeksi (AIx) ölçümleri yapıldı; ayrıca kan basıncı ve kalp atım hızı başlangıçta ve tüketimden 2 saat sonra değerlendirildi. Kan örnekleri ise başlangıçta ve alımdan sonra 1, 1,5, 2 ve 4. saatlerde alınarak antosiyaninlerin kanda görünürlüğü (biyoyararlanım) ile bazı metabolik ve damar belirteçleri takip edildi.

Öne çıkan sonuçlar

• RHI artışı: Yaban mersini tüketimi sonrası RHI değerinde kontrol ürününe kıyasla istatistiksel olarak anlamlı bir artış bildirildi (ortalama fark +0,42; p
• Antosiyanin zirvesi: Serumda ölçülen toplam antosiyanin düzeyinin en yüksek noktası 2. saatte gözlendi (20,3 ± 7,4 ng/mL).
• İlişki analizi: RHI’deki iyileşme ile toplam serum antosiyaninleri arasında ilişki bulunmadığı; ancak delphinidin ve cyanidin-3-glucoside ile pozitif korelasyon saptandığı aktarıldı (p
• Diğer göstergeler: AIx, kan basıncı ve raporlanan diğer bazı belirteçlerde anlamlı etki görülmedi.

Araştırmacılar, bulguların yaban mersininin yaşlı yetişkinlerde periferik damar fonksiyonunu kısa vadede destekleyebileceğine işaret ettiğini; mekanizmanın netleşmesi ve sonuçların doğrulanması için daha geniş çalışmalar gerektiğini vurguladı.

Not: Bu çalışma tek porsiyonluk (akut) tüketimin kısa süreli etkilerine odaklanıyor; uzun dönem tüketim, farklı porsiyonlar ve farklı popülasyonlarda sonuçlar değişebilir.