Trujillo 2026: Yeni yaban mersini genetiğinde verim, iklim uyumu ve tedarik tutarlılığı öncelik olacak

XLII International Blueberries Seminar Trujillo 2026'de uzmanlar, Peru yaban mersini ıslahında artık sadece saha veriminin yeterli olmadığını; iklim uyumu, raf ömrü ve düzenli arzın da belirleyici olduğunu söyledi.

Seminerdeki panel ve katılımcılar

17 Temmuz 2026'da Trujillo'da düzenlenen XLII International Blueberries Seminar kapsamında "Genetics, market demands and fruit quality" adlı panelde; Fall Creek Peru'dan Juan Miguel Nemi (Ticari Müdür), Planasa Peru'dan Marcelo Luengo (Genel Müdür), BioTECNOS'tan Borys Chong (Ar-Ge Direktörü) ve ByBlue BV'den Horacio Ozer Ami (CEO & Kurucu) konuştu.

Yeni dönem: çeşit yenileme beklentileri

Panelde ortak görüş, Peru üretiminde artık ilk genişleme dalgasının ötesine geçildiği; yeni çeşitlerin tarladaki performansının yanı sıra pazarda süreklilik gösterebilmesi gerektiği yönündeydi. Yeni materyaller halen doğrulama sürecinden geçiyor ve bu süreç hem teknik hem de ticari ölçütleri içermeli.

Verim ile kalite arasında denge

Uzmanlar, lezzet, sertlik ve tutarlılığın önemine dikkat çekerken üreticinin temel kaygısının hâlâ kilogram başına gelir olduğuna vurgu yaptı. Bir çeşidin pazarda yer bulabilmesi için hem verimli hem de çiftçi için karlı olması gerekiyor.

İklim baskısı ve adaptasyon gereği

2023'ten beri değişken iklim koşullarının konuşmaların merkezine yerleştiği belirtildi. Sıcaklık dalgalanmaları, çiçeklenme ve meyve iriliği üzerindeki etkiler ile su stresi toleransı artık çeşit seçiminde öncelikli kriterler arasında sayılıyor.

Tüketici deneyimi ve tedarik güveni

Panelde tüketicinin beklentilerinin hızla değiştiği; daha fazla lezzet, tazelik ve tutarlılık istediği vurgulandı. Çeşit değerlendirmesi sadece hasatta değil, sevkiyat ve raf ömrü boyunca da yapılmalı. Perulu üretimin Avrupa pazarında kazandığı güven, düzenli ve kaliteli tedarikle korunmalı.

Hasattan tüketime: post-harvest öneminin artması

Avrupa tecrübesine değinen konuşmacılar, üretici ile tüketici arasında geçen süreyi hatırlatarak bir çeşidin gerçek sınamasının dağıtım zincirindeki performans olduğunu söyledi. Raf ömrü ve sevkiyat sonrası kalite, ticari başarının doğrudan bileşenleri olarak ele alındı.

Validasyon, teknik destek ve iş modeli

Panelde sektörün geçmişteki bazı validasyon eksiklikleri ve yetersiz teknik rehberlik uygulamaları eleştirildi. Yeni çeşitlerin başarısı için sadece genetik materyale erişim değil; uygun yönetim uygulamaları, veri temelli testler ve pazara yönelik strateji gerektiği vurgulandı.

Ölçek ve güven: Peru'nun karşılaştığı zorluk

Konuşmacılar, Peru'nun yıllar önce Avrupa'ya sunduğu güvenilir ürün profilinin genişleyen üretim alanlarıyla korunmasının zorluğuna işaret etti. Panelde verilen örneğe göre; sorunun boyutu 5.000 hektarlık üretimden yaklaşık 30.000 hektara ulaşan sektöre dönüşmekle birlikte, iklim riskleri (ör. El Niño) organizasyon ve tutarlılık gerektiriyor.

Ana çıkarımlar

• Yeni ıslah materyalleri saha performansının yanında sevkiyat ve raf ömrü testlerinden geçmeli.
• Verimlilik ile meyve kalitesi arasında üreticiyi tatmin eden bir denge kurulmalı; kilosal verim hâlâ kritik.
• İklim değişkenliği, ıslah programlarında ısı ve su stresi toleransını önceliklendirdi.
• Tüketici talebi ve perakende programları tedarik düzenliliğini belirleyen faktörler olarak kabul edilmeli.
• Validasyon süreçleri, veri, teknik destek ve açık ticari hedeflerle güçlendirilmelidir.

Sonuç

Genetik, Peru yaban mersini sektöründe merkezi bir unsur olmaya devam edecek; ancak yeni çeşitlerin gerçek değeri, verim, kalite, iklim uyumu ve tedarik güveni gibi çoklu ölçütlerle belirlenecek. Üreticiler ve ihracatçılar önümüzdeki yıllarda hangi çeşit, hangi yönetim ve hangi pazarlama modeli ile rekabet edeceklerini bu ölçütlere göre tanımlamak zorunda kalacaklar.